of 59082 LinkedIn

Tijd voor radicaal vuurwerkbeleid

Dennis de Kool Reageer

Onlangs hebben de politie en andere organisaties een deelverbod op vuurwerk bepleit. Laten we al het consumentenvuurwerk verbieden en het afsteken van vuurwerk overlaten aan professionals, betoogt Dennis de Kool.

Vuurwerkvrije zones gaan niet ver genoeg

In 2017 constateerde de Onderzoeksraad voor Veiligheid dat de viering van oud en nieuw op veel plaatsen in Nederland het onveiligste ‘feest’ van het jaar is. In dat kader werd in een rapport aanbevolen om knalvuurwerk en vuurpijlen te verbieden. De Stichting Maatschappij en Veiligheid gaat een stap verder door, net als het Nederlands Oogheelkundig Gezelschap, te pleiten voor een totaalverbod op consumentvuurwerk.

De belangenvereniging van de vuurwerkbranche staat hier lijnrecht tegenover, verwijzend naar de ‘mooie’ traditie, die louter door illegaal vuurwerk zou worden verstoord. Het kabinet wil pas een vuurwerkverbod overwegen als andere maatregelen niet blijken te werken en vertrouwt op ‘voorlichting’ om gedragsveranderingen tot stand te brengen. Het op grote schaal afsteken van consumentenvuurwerk is een ongezonde traditie. Uit onderzoek van het RIVM blijkt dat het afsteken van vuurwerk de lucht vervult met fijnstof. Bovendien is het afsteken van consumentenvuurwerk gevaarlijk.

Veilig vuurwerk bestaat niet, omdat mensen de zwakke schakel zijn. Voor veel mensen zijn drank en drugs onlosmakelijk verbonden met het vuurwerkfestijn en is het ‘feestje’ niet compleet zonder roes. Jaarlijks belanden mensen, veelal omstanders, met oogletsel in het ziekenhuis en zien veel ogen geen daglicht meer. Vaak is niet duidelijk of legaal of illegaal vuurwerk de boosdoener is. Minder in het oog springend is het sluimerende gevaar van gehoorschade als gevolg van knalvuurwerk.

Dat is ook een nachtmerrie voor (huis)dieren. Het afsteken van vuurwerk is tevens een kostbare aangelegenheid. Dat geldt in de eerste plaats voor consumenten, al hebben zij deze kosten zelf in de hand. Overheden worden echter ongevraagd op kosten gejaagd om de openbare orde te handhaven en om ‘onze’ vuurwerkrommel op te ruimen. Om nog maar te zwijgen over (brand)schade aan woningen en auto’s, opgeblazen vuilnisbakken en vernielde bushokjes.

Ondanks deze legitieme bezwaren houdt de vuurwerktraditie vooralsnog stand. Dat heeft te maken met het feit dat mensen gewoontedieren zijn. Een traditie is niets meer dan een gebruik of gewoonte die van de ene generatie op de andere wordt doorgegeven. De vuurwerktraditie heeft een tamelijk primitieve oorsprong, namelijk het maken van veel kabaal om boze geesten te verjagen. Tegenwoordig zullen weinig of geen mensen vanuit deze overweging vuurwerk afsteken. Kortom: een traditie met dezelfde inhoud als de holle huls van een ontplofte zevenklapper.

De Raad van State heeft bepaald dat gemeenten vuurwerkvrije zones mogen aanwijzen. Dit beleid is in de praktijk niet of nauwelijks te handhaven, omdat het beleid per gemeente en locatie kan verschillen.

Een moedig landelijk vuurwerkbeleid is daarom noodzakelijk. De tijd is rijp om bij de viering van het nieuwe jaar veilige en duurzame wegen in te slaan. Wat is er mis om het nieuwe jaar op een veilige, ingetogen en huiselijke manier te vieren en de ontspoorde traditie van ‘alle remmen los’ achter ons te laten?

Wie besloten feestjes als beknellend ervaart, kan naar professionele vuurwerkshows gaan die op een beperkt aantal plekken in het land georganiseerd kunnen worden. De politie heeft dan meer capaciteit beschikbaar om collectieve misdragingen in de publieke ruimte daadkrachtig aan te pakken zodat de viering van het nieuwe jaar voor iedereen een feest zonder kater wordt.

Dennis de Kool is bestuurskundige

Verstuur dit artikel naar Google+

Reageer op dit artikel
















Even geduld a.u.b.