of 64621 LinkedIn

Burger als tegenmacht

Macht en tegenmacht. Je hoort er veel over, maar er is iets geks mee aan de hand, want eenmaal aan de macht, wacht je niet op tegenmacht. Als coalitiepartij wil je niet dat ‘jouw’ fractieleden te veel hun best doen. Dat doet de oppositie maar.

Je hebt toch de macht? In Nederland is ‘macht’ relatief: we hebben geen districtenstelsel, maar een stelsel van evenredige vertegenwoordiging. Dit jaar leverde dat zeventien partijen in de Tweede Kamer, inmiddels achttien. Daarom smeden we coalities, want om alles nou uit te gaan debatteren en op basis van een meerderheid besluiten te nemen… Hmmm, wacht eens even.

Interessant is dan: wie doet aan politiek voor de macht en wie om de burger te vertegenwoordigen? En als puntje bij paaltje komt, wat is dan belangrijker: de partij of de burger? Of: het partijstandpunt of het coalitiestandpunt?

Ik denk dat u de antwoorden wel weet. Burgers stemmen (idealiter) op een partij, omdat de standpunten hen aanstaan. Een partij wordt ‘de grootste’ vanwege de aantrekkelijke lijsttrekker, de aansprekende visie of de ‘bestuurlijke stabiliteit’. Of: er is één kwestie die een gemeente of land op dat moment het belangrijkst vindt. De partij die daar het beste campagne op voert, wint veel zetels. Wat die partij nog meer wil, doet er dan even niet toe. Toch wringt de democratische schoen daar het meest, want je bent het nooit eens met alle standpunten van die partij.

Onlangs opperden Rudy van Belkom en Maarten Koningsveld ‘thematisch kiezen’: je stemt niet alleen op een partij, maar ook op thema’s door keuzes te maken uit vijf richtingen per thema. Daar komt een partij uit per thema. Zo kun je op inkomenspolitiek een VVDstandpunt hebben en op klimaat een GroenLinksstandpunt. Die uitkomsten kunnen partijen zwaar mee laten wegen tijdens debatten. Et voilà, daar is die tegenmacht. Niet van volksvertegenwoordigers, maar van burgers.

Welke gemeente biedt zich aan om tijdens de gemeenteraadsverkiezingen met thematisch kiezen te experimenteren? 

Verstuur dit artikel naar Google+

Reageer op dit artikel
















Even geduld a.u.b.

Reactie op dit bericht

Door Peter (Control ) op
Geen enkele, Wouter.
Machiavellistische politiek is van alle tijden en gaat heus niet zo makkelijk weg. Kijk naar Den Haag waar momenteel weer een staaltje machtspolitiek wordt bedreven.
Door Bimie Janssen (Ambtenaar) op
Het cynisme over de politiek en de hartgrondige afkeer van velen is gebaseerd op het onbegrip over wat dhr. Boonstra beschrijft. Je hebt het in Nederland nooit alleen voor het zeggen en dus moet je compromissen sluiten. Wat wel zou helpen was wanneer kamerleden van uit hun mening zouden kunnen (en mogen) stemmen. Maar dat is een illusie, "dissidenten" zoals Omtzigt worden stelselmatig kapot gemaakt. Partijdiscipline is belangrijker dan integriteit: wie dat niet begrijpt wordt een boze burger die gelooft in complotten met een roep om een sterke leider. Niet alleen het CDA heeft hier enige zelfreflectie nodig, al komt het daar wel heel sterk aan het licht.