of 59250 LinkedIn

Winants: ‘Verstandige mensen haken af in de politiek’

Winants heeft goede hoop dat het signaal dat hij met zijn ontslag heeft willen afgeven aan de politiek, ook doordringt in de Brunssumse huiskamers. Maar of het helpt? ‘De twee CDA-raadsleden zijn moegestreden en doen niet mee aan de verkiezingen. De drie PvdA-raadsleden komen ook niet terug. Het jonge en veelbelovende VVD-raadslid Jaimy van Dijk stopt er ook mee. Die zegt: ik wil niet geassocieerd worden met deze politiek in Brunssum. Dat zie je overal in Nederland: verstandige mensen haken steeds vaker af in de lokale politiek.

Luc Winants kon het als hoeder van de integriteit in Brunssum niet langer aanzien en stapte op. De verloedering van de lokale politiek in Brunssum én daarbuiten is volgens de oud-burgemeester hemeltergend. ‘Die werkt ondermijning in de hand’, zegt hij in een interview met Binnenlands Bestuur

Winants heeft goede hoop dat het signaal dat hij met zijn ontslag heeft willen afgeven aan de politiek, ook doordringt in de Brunssumse huiskamers. Maar of het helpt? ‘De twee CDA-raadsleden zijn moegestreden en doen niet mee aan de verkiezingen. De drie PvdA-raadsleden komen ook niet terug. Het jonge en veelbelovende VVD-raadslid Jaimy van Dijk stopt er ook mee. Die zegt: ik wil niet geassocieerd worden met deze politiek in Brunssum. Dat zie je overal in Nederland: verstandige mensen haken steeds vaker af in de lokale politiek. Ik begrijp dat op zich wel, maar tegelijk zeg ik: verdedig de democratie, want anders worden we gegijzeld door de schreeuwlelijkerds en de bozen. Mensen die denken: als er plaats is, pak mij maar! Je ziet dat nu al: verongelijkte mensen bij wie in Brunssum een hennepplantage is geruimd, zoeken de lokale politiek op.’

Fatsoen
Dat ruimen van plantages deed burgemeester Winants gemiddeld één keer in de week. Maar die aanpak leidde, zoals meer zaken, wel tot tweespalt in de gemeenteraad. ‘Met het in Brunssum onvermijdelijke gescheld’, weet Winants. ‘Raadslid Palmen die het college in een debat eerst uitmaakt voor terroristen en later voor verkrachters. Die een mede-raadslid uitmaakt voor ‘vèrkeskop’, waarvoor hij in 2015 is veroordeeld door de politierechter, en de burgemeester uitscheldt voor ‘achterlijke heinie’. Juist omdat er zoveel voorbeelden zijn weggevallen, moet politiek en bestuurlijk Nederland een toonbeeld zijn van fatsoen.’ Toch wordt Jo Palmen vervolgens wethouder, ondanks een alarmerend integriteitsrapport over hem.

Sneaky
‘Met mijn ontslag heb ik aandacht gevraagd voor het Palmen-verhaal, maar ik heb óók aandacht willen vragen voor de verloedering van de lokale democratie. Die verloedering werkt de ondermijning in de hand.’ Het alarmerende integriteitsonderzoek was klaar, Winants was ermee naar de raad gestapt en een meerderheid in de raad vond het wel goed zo. ‘Ik heb toen het ultieme gebaar gemaakt’, zegt hij. ‘Ik had geen keuze. Het afgelopen half jaar heb ik op alle mogelijke manieren, dan weer vriendelijk en dan weer hard en strijdbaar, met coaching door externen en met individuele gesprekken en met fracties, geprobeerd om de raad op de rails te krijgen. Dat is niet gelukt. Als de raad dan ook zonder integriteitstoets sneaky een raadslid wethouder maakt, terwijl de voltallige gemeenteraad nota bene in juni in een reglement van orde heeft bepaald dat níemand in Brunssum wethouder wordt zonder zo’n toets, dan zijn we uitgepraat.’

Voor gek
Na zijn vertrek heeft minister Ollongren van Binnenlandse Zaken aangekondigd te bekijken of uitbreiding van de gereedschapskist voor burgemeesters opportuun is. Hoogleraar staatsrecht Douwe Jan Elzinga vindt dat te voorbarig. De burgemeester is volgens hem immers pas sinds kort verantwoordelijk voor de bestuurlijke integriteit. ‘Hier moet je eerst een tijdje mee experimenteren’, schreef hij in Binnenlands Bestuur.

Volgens Winants valt er niets te experimenteren, omdat ‘je uiteindelijk altijd met lege handen staat’. Hij geeft een voorbeeld: ‘Palmen eiste dat ik een raadsvergadering zou beleggen over zijn grondconflict met de gemeente. Dat weigerde ik als hoeder van de integriteit. Hij maakte misbruik van zijn positie en plaatste zijn eigenbelang boven het algemeen belang. “En toch schrijf je die vergadering uit, want ik heb vier handtekeningen van raadsleden en daarmee sta ik in mijn recht.” Ik bellen met de provincie en het ministerie. Antwoord: poot stijf houden.  Palmen zette door en dreigde met een procedure omdat ik mij niet aan de Gemeentewet hield. De provincie en het ministerie waren niet meer zo zeker van hun zaak. Ik moest die vergadering toch maar uitschrijven. De ene schending van de integriteit na de andere en wie staat er voor gek?’

Criminelen in raad
Elzinga zegt volgens Winants feitelijk: de gemeenteraad is de baas, niet de burgemeester. Accepteer het maar. ‘Dan moeten we óók accepteren dat straks in allerlei gemeenteraden en colleges mensen kunnen zitten met een criminele achtergrond die ongehinderd hun eigenbelang kunnen najagen’, reageert Winants. De luxe om ‘een tijdje te experimenteren’ is er volgens hem niet. Wat te doen? ‘Als alle alarmbellen gaan rinkelen, dan zou de burgemeester samen met de commissaris van de koning een dwingend advies aan de raad moeten kunnen geven om deze mijnheer of mevrouw niet te benoemen. Dat gaat ver, maar zonder dit instrument kun je de ondermijning van het bestuur niet bestrijden.’

Lees het volledig interview in Binnenlands Bestuur nr. 1 van deze week (inlog)

Verstuur dit artikel naar Google+

Gerelateerde artikelen

Reageer op dit artikel
















Even geduld a.u.b.

Reactie op dit bericht

Door Norman Waalre op
Ondermijning van de Nederlandse overheden door corruptie en georganiseerde misdaad is een snel groeiend gevaar, dat veel te weinig aandacht krijgt. De landelijke overheid moet daarover dingend buitenlandse top-experts raadplegen. Dat kan kostenbesparend via internet. Zoek ook via Google op: corruption prevention government "best practices"
Door Philippe Berger (Skepticus) op
Meneer Winants heeft door zijn (preventief) aftreden alleen maar de indruk versterkt, dat er aan de grondzaak van Jo Palmen wel degelijk drek hangt. Politici, die veronderstellen, dat mensen vertrouwen in "bestuurders" hebben, duiden de tekenen van de tijd niet. Studenten "bestuurskunde": denk eens na over de volgende vraag: wie wil er graag geregeerd worden?
Door H. Wiersma (gepens.) op
Waar is de reactie van Palmen in dit artikel (gemiste kans van de redactie)?
Door R (burger) op
Integriteit (W) en het gedraai en leugens over NWW.
Door Ben (gemeentejurist) op
Winants moet niet zeuren; de democratisch gelegitimeerdde raad is de baas en het hoogste bestuurorgaan van de gemeente niet de benoemde niet democratisch gelegitimeerde burgemeester. Voor criminaliteit bestaat het strafrecht. Levensgevaarlijk om een raad niet te laten bepalen wie al dan wethouder mag worden. Ondermijning is een zwaar opgeblazen probleem om er weer allerlei dwangmaatregelen er doorheen te drukken. Op eigen kracht zou de heer Winants nooit ergen gekozen worden als burgemeester. Mooi dat hij weg is; opgeruimd staat netjes. Als de kiezer de heer Palmen en de zijnen niet blieft; daar zijn de raadsverkiezingen in maart voor. De kiezer heeft het laatste woord.
Door Stef op
Lachen, burgemeester Winants en integriteit. Zelfs is Luc er niet vies van om de Raad niet te informeren of op het verkeerde been te zetten. Zo kreeg hij zelf in 2010 als Maastrichtse wethouder hiervoor een motie van wantrouwen aan zijn broek. Met aftreden tot gevolg.
En als burgemeester in Brunssum voldeed Winants niet aan de plicht om in de gemeente te gaan wonen. Een ontheffing vroeg Luc niet aan. https://www.1limburg.nl/burgemeester-brunssum-ov …
En dan nu krokodillentranen huilen. Blij dat hij is opgestapt!
Door Rob Dautzenberg ( raadslid gemeente Brunssum) op
Met verbazing lees ik de stukken van en over Luc Winants. Zeker als het gaat over integriteit.
Misschien kunt u Luc Winants eens vragen om in de spiegel te kijken of hij zelf wel zo integer is.
Door loekoek (vm. jur.medew.gsd) op
Toen ik het onderdeel over Sneaky las, kreeg ik andere indrukken dan die welke Winants kennelijk voor ogen heeft. =Met mijn ontslag heb ik aandacht gevraagd voor het Palmen-verhaal, maar ik heb óók aandacht willen vragen voor de verloedering van de lokale democratie. Die verloedering werkt de ondermijning in de hand.- Hij nam ontslag maar wie weet heeft hij dat wel gedaan om zijn CDA een aanleiding te geven de ondermijningswetgeving van Grapperhaus er snel door te drukken. Hij heeft in elk geval, die indruk is duidelijk aanwezig, te weinig ondersteuning verkregen van de gouverneur (ook CDA en behept met het verdedigen van Eurlings).= Het alarmerende integriteitsonderzoek was klaar. Even verder: Als de raad dan ook zonder integriteitstoets sneaky een raadslid wethouder maakt- Wat is het nu: wel of geen integriteitstoets c.q. onderzoek? Of vergelijkt hij appelen met peren? Waar ging dat alarmerende integriteitsonderzoek dan over? Wanneer werd daar de opdracht toe gegeven en wanneer was het klaar? Was dat al voor juni? =de voltallige gemeenteraad nota bene in juni in een reglement van orde heeft bepaald dat níemand in Brunssum wethouder wordt zonder zo’n toets, dan zijn we uitgepraat.’- Dus gaat het kennelijk toch om Palmen. Je vraagt je dan af of de burgemeester van dat moment (W) wel a. goed genoeg werd ondersteund o.a. door de Cdk b. nu zich groter voordoet dan hij is c. ooit voldoende is opgeleid voor dit vak en dus kennelijk niet de juiste man op de juiste plaats was en een sterker figuur (Leers) nodig was. Enz.=Elzinga zegt volgens Winants feitelijk: de gemeenteraad is de baas, niet de burgemeester. Accepteer het maar. ‘Dan moeten we óók accepteren dat straks in allerlei gemeenteraden en colleges mensen kunnen zitten met een criminele achtergrond die ongehinderd hun eigenbelang kunnen najagen’, reageert Winants. De luxe om ‘een tijdje te experimenteren’ is er volgens hem niet. Wat te doen? ‘Als alle alarmbellen gaan rinkelen, dan zou de burgemeester samen met de commissaris van de koning een dwingend advies aan de raad moeten kunnen geven om deze mijnheer of mevrouw niet te benoemen. Dat gaat ver, maar zonder dit instrument kun je de ondermijning van het bestuur niet bestrijden.’-Inderdaad Elzinga heeft gelijk: de gemeenteraad is de baas. De burgemeester is niet gekozen door het volk maar als zetbaas van het Rijk neergezet. Waarvoor zijn er dan politie en justitie? Die zijn er toch om criminaliteit te bestrijden c.q. zaken voor de rechter te brengen? Of worden de agenten enkel naar huizen gestuurd waar mensen een facebook-actie liken? Dat gehele gedoe rond ondermijning lijkt zo steeds meer op machtsuitbreiding in de verkeerde pilaar van de trias politica. Met spanning verwachten we na de GR 2018 op het rapport dat in opdracht van de Raad van Brunssum is aangevraagd. Wordt vervolgd.