of 58952 LinkedIn

Oud-burgemeester pleit voor nieuwe democratie

Hans Alberse vestigde zich na zijn onvermijdelijke vertrek in Oude als zzp’er en loopt dezer dagen als trainer bij ProDemos stad en land af om raadsleden, griffiers, gemeentesecretarissen en bestuurders ervan te doordringen dat ze radicaal anders moeten werken. Politiek en bestuur zouden er volgens hem verstandig aan doen om de macht over te dragen aan inwoners via jury’s en forums. ‘Want democratie is oneindig veel meer dan om de vier jaar stemmen.’

De legitimiteit van het democratisch functioneren van gemeenteraden is in het geding, zegt oud-burgemeester Hans Alberse. Het ‘systeemwereldje’ moet plaatsmaken voor  burgerforums.

Hans Alberse vestigde zich na zijn onvermijdelijke vertrek in Oude als zzp’er en loopt dezer dagen als trainer bij ProDemos stad en land af om raadsleden, griffiers, gemeentesecretarissen en bestuurders ervan te doordringen dat ze radicaal anders moeten werken. Politiek en bestuur zouden er volgens hem verstandig aan doen om de macht over te dragen aan inwoners via jury’s en forums. ‘Want democratie is oneindig veel meer dan om de vier jaar stemmen.’

‘De legitimiteit van het democratisch functioneren van gemeenteraden is in het geding. In deze tijd vertegenwoordigt de burger graag zichzelf. En dus moeten bestuurders en inwoners in relatietherapie om het werkelijke gesprek aan te gaan. De burgemeester kan daarbij een essentiële rol spelen. Hij wordt geacht de democratische besluitvorming te bewaken. Dat is veel meer dan het voorzitten van de gemeenteraad of het toezien op de procedures in het gemeentehuis’, aldus Alberse.

Geen respect
‘Ik heb veel respect voor de raadsleden die zich met de beste bedoelingen drie avonden in de week een slag in de rondte werken, maar daar moeten ze mee ophouden. Ze moeten uit dat systeemwereldje stappen. Kijk eens terug naar het moment waarop je nog net geen raadslid was. Je sprak nog normale taal. Ik heb het zelf als raadslid ervaren. Binnen drie maanden vind je dingen normaal die helemaal niet normaal zijn. Je neemt een loopje met democratische waarden dat uitspraken moeten kloppen en waarachtig moeten zijn, er is geen respect voor het debat en je bent onbegrijpelijk’, zegt hij.

Burgerbegrotingsforum
Bestuurders en raadsleden moeten zich losmaken van de partijpolitiek, die volgens de oud-burgemeester eerder een bedreiging dan een zegen voor de democratie is. Alberse: ‘Er is een parallelle democratie nodig. Jury’s, burgerforum, burgeraudit – allerlei bestuursvormen waarin inwoners veel meer dan alleen zeggenschap hebben. Wij hebben in Oude IJsselstreek een burgerbegrotingsforum georganiseerd. Tachtig mensen op één dag in één zaal. ‘s Ochtends informatie over de begroting en ‘s middags deliberatie en in groepen doorgepraat. Eind van de middag nam men in een half uur met stemkastjes over 25 onderwerpen uit de gemeentebegroting standpunten in. Wat mij betreft zou het burgerbegrotingsforum besluitvormend mogen zijn. Laat het publiek een paar keer per jaar beslissen. Dat is de beste vorm om tot goede besluitvorming te komen, beter dan de gemeenteraad.’

Oude politiek vreet energie
Minder politiek, meer macht voor inwoners. Alleen dan kruipt de democratie uit zijn diepe crisis, gelooft Alberse. Met gewone mensen aan het roer die vertrouwen en zeggenschap hebben gekregen van gemeenteraden. Alberse: ‘Als één ding mij als wethouder en burgemeester overeind heeft gehouden, dan is het dat de dialoog met de inwoners altijd vruchtbaar is. Terwijl de oude politiek mijn energie opvrat, kreeg ik van het gesprek met inwoners altijd energie. Ik denk dat veel meer burgemeesters die ervaring hebben. Waarom stel je geen raad van 150 mensen samen, die door loting tot stand komt, drie keer per jaar bijeenkomt maar wel belangrijke beslissingen neemt? De minister kan gemeenten de ruimte geven om op een radicaal andere manier tot besluitvorming te komen. Vijf keer per jaar een burgerjury. Laten we het uitproberen; als je het waarachtig doet, gaat het echt niet mis.’

Lees het volledige interview met Hans Alberse in Binnenlands Bestuur nr. 20 van deze week (inlog)

Verstuur dit artikel naar Google+

Reageer op dit artikel
















Even geduld a.u.b.

Reactie op dit bericht

Door p op
Beetje opewn deur. Ja je moet in gesprek blijven met de burger. Je hoort niet vanzelf wat er leeft, ook niet via je eigen partij.
Door Margot Kraneveldt (Raadslid) op
Geheel eens met August Biels. Ik word moe van al die hippe suggesties. Samenspraak met en inspraak van burgers is nodig en moet je goed organiseren. Afhankelijk van het onderwerp doe je dat op verschillende manieren. Maar uiteindelijk moet er een besluit vallen en dat kun je alleen laten doen door mensen die legitiem gekozen zijn en daarover ook verantwoording afleggen. Ik voel als raadslid juist vanwege het feit dat ik gekozen ben door de inwoners van mijn stad een grote verantwoordelijkheid om mijn werk goed te doen, en zorgvuldig besluiten te nemen na afweging van alle belangen. Natuurlijk moeten raadsleden niet in het stadhuis blijven hangen maar de wijken in en praten met de bewoners. En dat doen we als raadsleden ook steeds meer en beter. Maar je bedrijft ook politiek vanuit je eigen idealen en die van je partij. Die motiveren je om überhaupt de politiek in te gaan en vanwege die idealen en standpunten word je door de burgers gekozen in de raad. Die partijpolitieke idealen geven houvast en continuïteit en dat is heel belangrijk. De enige echte democratische legitimatie is voor mij toch gewoon een gekozen gemeenteraad die uiteindelijk de besluiten neemt en daar iedere vier jaar op kan worden afgerekend. Ik denk dat de kwaliteit van de democratie meer gediend is bij mensen die op de idealen en standpunten in een partijprogramma en hun persoonlijke kwaliteiten gekozen worden, hun kiezers zo goed mogelijk proberen te bedienen en in staat worden gesteld om zich goed te scholen, dan bij burgerfora waar meestal alleen goedgebekte burgers aan meedoen die niet altijd alle belangen afwegen maar vaak gemotiveerd zijn door hun eigen belang. Ik hoor juist vaak terug van burgers dat zij helemaal niet zitten te wachten op inspraak of medezeggenschap over alles, maar dat ze willen dat hun volksvertegenwoordigers goed naar hen luisteren en alles zorgvuldig afwegen om tot een goed besluit te komen. En dat zo'n besluit vervolgens ook goed wordt gemotiveerd.
Door Conny Beenders (Raadslid DUS Weert gemeente Weert) op
goed artikel. Het roer moet om. De vergadercultuur moet plaatsmaken voor platforms die meedenken, meedoen en meebeslissen. Geen oppositie en coalitie. Geen fractiediscipline meer. Open meningsvorming.

Door kirwod op
Hersenscheten over nieuwe democratie komen laatste tijd vooral uit de partij -in doodsnood -van de arbeid.
Door André La Fontaine (Raadslid Landsmeer) op
Sorry, mijn vorige reactie net iets te snel geschreven en doorgezonden: de Laatste regel moet zijn:

"het laatste woord is er nog niet over gesproken"
Door André La Fontaine (raadsleid Landsmeer) op
Ben 't er helemaal mee eens. In 1986/87 wilde ik al een subgemeentebestuur. was geen oren naar, nu 30 jaar later. Errrg actueel.
zit al 25 jaar te boksen voor de democratie, onafhankelijk en lokaal gebonden. De 'gevestigde' orde houdt zich behoorlijk bezig met "behoud van de Macht" 1/3 kiezers wordt gewoon opzij gezet.
Als je kritisch bent over de besluitvorming en processen, wordt in sommige gevallen je onmogelijk gemaakt er over te kunnen praten in de gemeente Landsmeer. Antidemocratische houdingen !!!
veel politiek wordt op de persoon gespeeld en burgers keren zich steeds meer af van de democratie.

Het laatste woord is er nog over gezegd.
Door Chrysto Wormskamp (Raadslid) op
Ik voel er wel voor, je krijgt meer begrip voor elkaar als je meer contact hebt - daardoor worden beslissingen breder gedragen.
Door August Biels (gewezen ambtenaar) op
Volgens mij hebben de meeste gemeenten allang een burgerforum. En om te voorkomen dat het steeds dezelfde "grote bekken" zijn die vooraan dringen, laten we iedere vier jaar de burgers er een stuk of tig uit hun midden kiezen, en dat burgerforum beraadt zich dan op allerlei zaken die van belang zijn.

Alberse noemt het een burgerforum. Bij ons in de gemeente heet het "de gemeenteraad".