of 63966 LinkedIn

Leegloop kerken vraagt actieve rol gemeente

Verwacht wordt dat de komende tien jaar van zo’n 1.200 kerkgebouwen de deuren dicht gaan. De Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed beveelt gemeenten die te maken krijgen met die sluitingen, tijdig een kerkenvisie op te stellen. Binnenlands Bestuur test de praktijk in Laarbeek.

Verwacht wordt dat de komende tien jaar van zo’n 1.200 kerkgebouwen de deuren dicht gaan: 700 protestantse en 500 katholieke kerken. De Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed beveelt gemeenten die te maken krijgen met vrijkomende kerkgebouwen, tijdig een kerkenvisie op te stellen.

Advies aan gemeentebesturen

Die aanbeveling doet de rijksdienst in de Handreiking voor het herbestemmen van vrijkomende kerkgebouwen. De dienst, onderdeel van het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap, ziet voor gemeenten een richtinggevende, actieve rol weggelegd. De RCE adviseert gemeentebesturen om samen met de parochiebesturen en andere betrokken partijen een kerkenvisie te ontwikkelen om ‘weloverwogen strategische keuzes te maken.’

Kerkenvisie
Zo’n visie geeft antwoord op vragen als: welke kerken kunnen hun religieuze functie behouden, welke kerk­gemeentes of parochies worden samengevoegd in één kerkgebouw, welke kerken krijgen een nieuwe bestemming en welke kerken moeten eventueel worden gesloopt? ‘Met een kerkenvisie in de hand komt een gemeente bij het sluiten van een kerk niet steeds voor een voldongen feit te staan, en weet het kerkbestuur welke ontwikkellingsmogelijkheden er voor de betreffende kerk zijn’, stelt de Rijksdienst. ‘Die duidelijkheid is een belangrijke voorwaarde voor succesvolle herbestemming.’

 

Herbestemming

Vier jaar geleden waren in ons land nog ruim 8.000 kerken in gebruik. Sinds 1975 zijn in Nederland 1.340 kerkgebouwen buiten gebruik geraakt. Daarvan hebben ruim duizend gebouwen een nieuwe functie gekregen. Van de rooms-katholieke kerken die sinds 1970 zijn leeggekomen, is ruim de helft gesloopt. De leeggekomen protestantse kerken is veel vaker een tweede leven gegund: slechts één op de tien kerken viel ten prooi aan de sloopkogel. Beide kerkgenootschappen staan terughoudend tegenover de zogeheten profanisering van sacrale plekken en streven voor hun vrijkomende kerken bij voorkeur naar nieuwe religieuze functies.

Sociale functie
Van alle sinds 1970 gesloopte kerken is driekwart rooms-katholiek. Dat heeft mede te maken met het standpunt dat de bisschoppen in 2008 hebben ingenomen. Kerken zijn permanent ‘gewijde en heilige plaatsen’. In principe staan de bisschoppen afwijzend tegenover herbestemming. Voorwaarde van het profane gebruik is dat het gebruik ‘niet onwaardig’ is. De voorkeur gaat uit naar een sociale functie – bibliotheek, school, gezondheidscentrum – en in mindere mate naar een culturele functie, zoals een museum.

Verstuur dit artikel naar Google+

Gerelateerde artikelen

Reageer op dit artikel
















Even geduld a.u.b.

Reactie op dit bericht

Door Niels (Burger) op
Kerken die niet meer rendabel zijn moeten gewoon een andere bestemming krijgen.
Heb zelf meerdere kerken aangeschreven, omdat ik een atelier dan wel ruimte wilde beginnen waar personen/burgers kunnen samenkomen.
Maar kerken worden voor veel te veel geld verkocht, terwijl er ook goede projecten in gehuisvestigt kunnen worden.
Zodat ze nog dienst kunnen doen voor personen met maatschappelijk belang.
Maar ook vele kerken trekken de subsidiepotjes leeg, want kijkt u maar bij de kerken, vb de kerk die zit aan de Bredeplaats te Leeuwarden.
Deze kerk is nu een horeca geworden, de kerk heeft pand terug gegeven aan gemeente, en heeft het in bruikleen.
Zodat ze geen onderhoudt hebben en de gemeente zorgt dat die onderhouden worden.
Subsidies onderhoud van deze kerk was in 2010 en 2011 meer dan miljoen euro.
T egek voor worden, als de kerken wat willen voor mensen zouden ze veel meer moeten denken on een kerk ter beschikking te stellen maatschappelijke belangen.
Anders laat ze deze maar afbreken, ...........
Door Hans Keuken (wethouder) op
Wat je er ook van vindt, de leegloop van kerken doet me wel iets. Decennia terug werd gesuggereerd "als je je te veel in het geloof verdiept veroorzaakt dat depressies", nu de secularisatie heeft geleid tot leegloop van kerken is het aantal psychische gevallen fors afgenomen. Niets is minder waar. We raken een belangrijk ankerpunt in de samenleving kwijt.
Door Roel Gerritsen (oud-gemeentesecretaris) op
Als het om kerken en kerkmensen gaat, is er ook hier weer sprake van een soms agressieve reactie. En wordt het - in dit geval - onzinnige argument van scheiding kerk-staat erbij gehaald.
Met name oude kerken zijn vaak een sieraad in een stad of dorp. Dat verloren laten gaan is "zonde". De oproep voor een visie is een ambtenaar 1.0-reactie: een beleid en beleidsnota. Doe gewoon en zorg voor een goed overleg met al diegenen die het de moeite waard vinden dat zo'n fraai gebouw bewaard blijft. Daarbij horen in ieder geval het kerk- en gemeentebestuur.
ik voel me gelukkig te wonen in een gemeente (Groesbeek) waar dit overleg prima verloop en waarmee we de kerk, niet alleen letterlijk, in het midden houden.
Door Ricus Tiekstra (griffier) op
Gemeenten horen te beschikken over beleid ten aanzien van monumenten. Het behoud van beeldbepalende gebouwen gaat verder dan allen het behoud van kerken. De rijksdienst kan prachtige adviezen uitbrengen. Zolang de gemeenten op allerlei beleidsvelden moet bezuinigen zal de gemeenschap er rekening mee moeten houden dat gebouwen niet zijnde rijksmonumenten, bij achterstallig onderhoud uiteindelijk niet aan de slopershamer zullen ontkomen, wegens gebrek aan financiële middelen.
Door Hannes Haganum (Overheidsdienaar) op
Natuurlijk moeten gemeentes een visie ontwikkelen of en welke kerkgebouwen voor andere doeleinden zijn te gebruiken. Dat vraagt om creatitiveit,want je kunt niet alles behouden met subsidie. Eigenlijk zijn gemeentes hier al knap laat mee. In de jaren '70 zijn er veel beeldbepalende kerken in de steden afgebroken en niet zelden kwam er afschuwelijk lelijke, sociale nieuwbouw voor in de plaats. Soms is er sprake van een leeg gat in de stad.
Als je de overheid zich overal van afzijdig moet houden, dan kun je met gemak het ambtelijk apparaat halveren. Is dat wat sommige respondenten willen ?
Door J. Fagout op
Dit is een opdracht voor de vastgoedhandelaren van de VVD.

Natuurlijk met overheidsgeld van hun liberale vrinden die dat wel even regelen.
Door Geen werk & Bijstand (parasiet) op


Kerken zijn meestal mooie gebouwen, Pvda en SP stemmend uitkeringsvolk verdient lelijk beton.


Zo snel mogelijk afbreken dus, wat mij betreft.
Door Janssen (Burger) op
In de natuur gelden een paar eenvoudige regels, die de natuur al een paar miljard jaar instandhouden. Een daarvan is: een tijdelijke toestand waarbij een belangrijk element in en systeem is weggevallen en er nog geen opvolger is. Oftewel een machtsvacuum, iets de natuur niet kan accepteerd.
Valt het christelijk geloof weg dan zal een ander geloof dat gat gaan vullen. Dit is onvermijdelijk.
Door S (Loop) op
Geneuzel allemaal, slopen die handel.
Door J. Kop op
De overheid heeft zich gewoon niet te bemoeien met de kerken.
En als ze dat dat toch zo nodig wil (bv. vanwege historische waarden) laat ze dan ook het beheer en onderhoud voor haar rekening nemen. eens kijken hoe snel dan de boel verpaupert.