of 59345 LinkedIn

Zonder voldoende talent met de juiste skills geen succesvolle energietransitie

Zonder voldoende talent met de juiste skills geen succesvolle energietransitie.
Deloitte Reageer

De overstap van fossiele brandstoffen naar duurzame energiebronnen is in volle gang. In het jaar 2050 wil Nederland een volledig duurzame energievoorziening, zoals ook is vastgelegd in het Klimaatakkoord. Veel gemeenten streven ernaar dit al voor 2030 te bereiken. Maar zonder voldoende gekwalificeerd personeel zijn die ambities niet waar te maken en zal de energietransitie niet slagen.

Volgens Energieonderzoek Centrum Nederland (onderdeel TNO) ontstaan er 42.000 tot 78.000 nieuwe banen door het Klimaatakkoord. Daartegenover staat een verlies van 6.000 tot 11.000 banen in de fossiele sector. De werkgelegenheid ontstaat in bijvoorbeeld installatie van warmtepompen, isolatie van huizen, van het gas afhalen van woonwijken, installatie van laadstations, bouw van b.v. wind- en zonneparken, onderhoud en onderzoek en innovatie. Daarnaast is de installatiebranche (o.a. door alle ‘slimme’ apparaten) steeds verder gedigitaliseerd, waardoor er talloze nieuwe functies voor ICT’ers en cyber security specialisten ontstaan.

 

Kansen, maar ook wat hobbels

De maatschappij staat nog niet eensgezind achter de opgave waarvoor de energietransitie ons stelt. Mensen weten niet goed waar ze financieel aan toe zijn. Wat zijn de kosten van verduurzaming, welke subsidies komen beschikbaar? Men is zich steeds meer bewust van de kosten voor aanpassingen in huis. Bewustwording van de vele baankansen die de transitie met zich meebrengt, kan helpen iets van die weerstand weg te nemen. Zon en wind zijn samen nu al goed voor ruim 15.000 banen. Als Nederland investeert in gebieden met veel groeipotentieel, zoals elektrische mobiliteit, duurzame verwarming van gebouwen, offshore wind, innovatie op het gebied van (offshore) energieopslag en transportoplossingen én investeert in het verhogen van vaardigheden in die sectoren, biedt dit prachtige kansen – ook voor hoogopgeleide werknemers.


Mismatch

De sector (energiebedrijven, netwerkbeheerders, projectontwikkelaars, isolatie- en installatiebedrijven) worstelt nu al met het vinden van voldoende mensen: er staan ca. 20.000 vacatures open. Zonder voldoende (technisch geschoolde) arbeid loopt de energietransitie vast door een mismatch tussen vraag en aanbod. Er moeten meer technici bijkomen op alle niveaus. Dit biedt kansen voor de werknemers die hun baan verliezen in de fossiele sector, studenten in het technisch (beroeps)onderwijs en mensen die bereid zijn zich om te scholen voor de technische sector. Hiervoor is behoefte aan een geïntegreerde arbeidsmarktbenadering, waarbij bedrijven, werknemers, onderwijsinstellingen en overheden een gedeelde verantwoordelijkheid dragen.


Van krimp- naar groeiberoepen

Nieuw talent kan langs drie sporen worden aangetrokken: van werk naar werk, van school naar werk of ‘weer en meer’ aan het werk. Het aantal vakmensen dat nodig is, is vele malen groter dan het aantal dat momenteel uit het onderwijs uitstroomt naar een baan. Het grootste deel moet daarom ook komen vanuit het spoor ‘van werk naar werk’. Van krimpberoepen naar groeiberoepen. Mensen die bijvoorbeeld omgeschoold worden voor de juiste vaardigheden en competenties met een op maat gemaakt opleidingsaanbod (dat ontwikkeld is in een samenwerking tussen onderwijs en bedrijfsleven).


Skills in plaats van diploma’s

Maar ook nog niet benut talent kan worden ingezet voor de energietransitie. Dat vraagt denken in termen van skills in plaats van diploma’s. Matching op basis van vaardigheden, interesses en potentie in plaats van vooropleiding en werkervaring. Data-analytics kan daarin uitkomst bieden. Daarnaast willen werkgevers steeds vaker rechtstreeks contact met potentiële werknemers, waarbij ze directe toegang vragen tot de bestanden van gemeenten. Een van de initiatieven die daar op inhaakt is HalloWerk: een matchingsplatform dat werkzoekenden van de gemeenten Rotterdam en Den Haag in contact brengt met werkgevers. Bedrijven zullen bovendien naast het aantrekken van nieuwe mensen ook aandacht moeten blijven schenken aan het ontwikkelen van huidig personeel. Een leven lang ontwikkelen blijft belangrijk. 


Oplossingen in de regio’s

Er wordt in de regio’s al veel gedaan aan arbeidsmarktoplossingen om de energietransitie te ondersteunen:

  • In de regio Haaglanden is de Energie Academie ontwikkeld om mensen in sectoren als de bouw, techniek en energietransitie perspectief op de arbeidsmarkt te bieden. De academie leert mensen in een kortlopende opleiding een vak met baangarantie.
  • In Rotterdam is het Leerwerkakkoord Energietransitie Gebouwde Omgeving opgesteld. Het onderwijs, bedrijfsleven en de overheid spraken daarin af om zich de komende vijf jaar gezamenlijk in te zetten voor goed personeel om de energietransitie in de gebouwde omgeving te realiseren. 
  • In Amsterdam wordt de Human Capital Agenda Energietransitie ontwikkeld voor een samenhangende, breed gedragen arbeidsmarktagenda voor de middellange en lange termijn.

 

De energietransitie en bijbehorende workforce of the future heeft een groot aantal stakeholders, zoals werkgevers, werknemers, opleiders, overheid, investeerders en belangenverenigingen. Hierdoor lijkt het soms lastig om tot concrete stappen te komen die succesvol én opschaalbaar zijn. Want welke initiatieven lenen zich nu voor een bredere toepassing? Wie neemt de regie, welke data en fysieke en digitale kennisinfrastructuur is nodig? En hoe organiseer je een succesvolle samenwerking waarin iedereen daadwerkelijk mee-investeert? Eén ding is zeker, niets doen of het alleen willen doen is geen optie.


Hoe ondersteunt Deloitte de ‘Future of Energy’?

Aan de ‘klimaattafels’ werd het iedereen duidelijk: samenwerking tussen de (publieke en private) sectoren is nodig om de energietransitie sneller te realiseren. Deloitte verbindt de partijen die de transitie teweeg moeten brengen: overheid, burger en bedrijfsleven. Daarbij spelen wij een adviserende rol in de weg naar het realiseren van het klimaatakkoord: de fasering, de strategische transformaties en het benutten van voorhanden middelen.

 

Ook zijn we al nauw betrokken bij de publiek-private samenwerking op het gebied van wat de energietransitie betekent voor de ‘workforce en jobs of the future’. Deloitte heeft ruime ervaring in de aanpak van arbeidsmarktvraagstukken, inclusief de inzet van technologie en toepassing van nieuwe business- en verdienmodellen en was strategisch partner bij de bovengenoemde regionale initiatieven.


Meer weten?

Wilt u meer weten over de invloed van de arbeidsmarkt op de energietransitie of over de Future of Energy in brede zin? Neem dan contact op met Johan Stuiver, Director Strategie & Innovatie Public Sector of Eric Vennix, Industry Leader Energy, Resources & Industrials via onderstaande gegevens.

 

Johan Stuiver, Director

Verstuur dit artikel naar Google+

Reageer op dit artikel
















Even geduld a.u.b.

Contactgegevens

AfbeeldingDeloitte 
Wilhelminakade 1 
3072 AP, Rotterdam
Tel.nr. 088 288 2888
www.deloitte.nl/publiekesector 
rdubbeldeman@deloitte.nl

Meer nieuws

Opleidingen

Verdieping BBV

21 november 2019