of 59250 LinkedIn

Achtergrond

  • In sommige gemeenten staan de hulptroepen in de vorm van (onafhankelijke) informateurs al klaar of zijn afspraken gemaakt om te starten met een duidingsdebat. De griffier en gemeentesecretaris weten al welke rol zij willen en kunnen spelen in de ondersteuning. Soms zijn de verkiezingsprogramma’s vergeleken en is bijvoorbeeld een proces uitgestippeld om tot een raadsprogramma te komen. Maar... uiteindelijk gaat het toch om de mensen die het moeten doen, die het straks binnen een college vier jaar met elkaar moeten rooien.

    Essay: Formeren draait om de poppetjes

    Reageer

    Waar de lijsttrekkers de afgelopen weken vooral hun best hebben gedaan onderscheidend te zijn, komt het bij de formatie nu neer op bruggen slaan. Onderling vertrouwen is daarbij crucialer dan een grote mate van politiek-inhoudelijke overeenkomsten. Adviseur lokaal bestuur Petra Habets is ervan overtuigd dat een akkoord dat in de kroeg op bierviltjes tot stand is gekomen, langer standhoudt dan een akkoord dat in een vergaderkamertje is ontstaan. 

  • Raadsleden worden met speciale inwerkprogramma’s klaargestoomd voor de komende vier jaar. Er is nadrukkelijk aandacht voor integriteit, de Omgevingswet en regionalisering, zo blijkt uit een rondgang langs griffiers.

    Raad eerst het klasje in

    Raadsleden worden met speciale inwerkprogramma’s klaargestoomd voor de komende vier jaar. Er is nadrukkelijk aandacht voor integriteit, de Omgevingswet en regionalisering, zo blijkt uit een rondgang langs griffiers.

  • Een vijftigtal wethouders heeft sinds afgelopen zomer aangegeven niet meer terug te keren als wethouder. Soms ging dat van harte, soms ook met tegenzin.

    Massaal afscheid van wethouders

    Per week nemen drie wethouders al dan niet gedwongen afscheid van hun plek aan de collegetafel. Maar dat is kinderspel bij de vorming van nieuwe colleges na de gemeenteraadsverkiezingen: dan vindt de grote schoonmaak plaats onder wethouders.

  • De meeste verkiezingsprogramma’s zijn al klaar als er afgelopen najaar in Hollands Kroon een grote bestuurlijke crisis uitbreekt. Meerdere wethouders en topambtenaren verlaten – al dan niet gedwongen – de ambitieuze gemeente in de kop van Noord-Holland. Directe aanleiding is de zo’n 2,3 miljoen euro duurder uitgevallen verbouwing van twee gemeentekantoren.

    Tikje minder trendsettend

    De gemeente Hollands Kroon liep de afgelopen jaren voorop met innovatieve projecten. Tot afgelopen najaar een bestuurlijke crisis uitbrak en de gangmakers moesten vertrekken. Wat is er in de verkiezingsprogramma’s van de politieke partijen nog over van de vernieuwingsdrift?

  • Voor 64 gemeenten, groot en klein en verspreid over het hele land, heeft Citisens stemhulpen gemaakt. In MijnStem komen niet alleen thema’s voor die partijen belangrijk vinden, maar vooral waarop de deelnemende partijen van mening verschillen. ‘Als partijen het roerend eens zijn over bepaalde onderwerpen, helpt het de kiezer immers niet om een keuze te maken. Die komen dan niet in de stemhulp terecht’, verduidelijkt Evert Wolters, adviseur bij Citisens (zie kader rechts). Als supervisor over inhoud en kwaliteit van de stemhulp weet hij als geen ander wat de verkiezingsthema’s zijn en kent hij de worsteling van partijen bij thema’s als duurzaamheid en het sociaal domein.

    Moeite met politiseren lokaal beleid

    De campagnes zijn in volle gang in de 335 gemeenten waar op 21 maart verkiezingen worden gehouden. Welke thema’s zijn belangrijk en vooral, op welke thema’s verschillen de partijen van mening? Citisens analyseerde op verzoek van Binnenlands Bestuur de verkiezingsthema’s van 64 gemeenten

  • Juriste Alice van Hest noemde een Boxmeerse ambtenaar een pias. Ze kreeg een gemeentehuisverbod toen ze weigerde excuses aan te bieden en een verklaring te ondertekenen. Onwettig, vindt de rechter. ‘De gemeente heeft verloren, maar ze hebben mij wel verslagen.’

    ‘ik zit nog elke dag te trillen’

    Juriste Alice van Hest noemde een Boxmeerse ambtenaar een pias. Ze kreeg een gemeentehuisverbod toen ze weigerde excuses aan te bieden en een verklaring te ondertekenen. Onwettig, vindt de rechter. ‘De gemeente heeft verloren, maar ze hebben mij wel verslagen.’

  • Werknemers van een groot aantal instellingen en instanties, zoals het UVW, TNO en SVB (zie kader rechts) krijgen na 1 januari 2020 de ambtenarenstatus, zonder dat ze eenzijdig zijn aangesteld als ambtenaar. Dat is de ‘omgekeerde normalisering’ gaan heten. De ‘gewone’ normalisering houdt in dat ambtenaren een rechtspositie krijgen die lijkt op die van werknemers in het bedrijfsleven, met een arbeidsovereenkomst. ‘Omgekeerd’ wordt een groot aantal werknemers vanaf 2020 ambtenaar – óók met een arbeidsovereenkomst.

    30.000 ambtenaren erbij

    Na 2020 zal Nederland ruim 30.000 extra ambtenaren tellen. Dat is een gevolg van de nieuwe Ambtenarenwet, die stelt dat iedereen in publieke dienst ambtenaar is. Wat betekent dat voor de medewerkers van bijvoorbeeld de SER, De Nederlandse Bank en het UWV?

  • Is de lokale democratie de eerste overheid of een tweederangsdemocratie? Universitair docent bestuurskunde aan Tilburg University Julien van Ostaaijen deed er uitgebreid studie naar.

    Een nog te gesloten bolwerk

    De tevredenheid met de lokale democratie is groot, constateert de Tilburgse bestuurskundige Julien van Ostaaijen. Maar de burger krijgt mondjesmaat echte invloed. Ook andere tegenmacht laat te wensen over. Werk aan de winkel voor lokale politici.

  • Een belangrijke overweging bij de decentralisatie van (rijks)taken naar de gemeenten was een verbetering van de doelmatigheid. Decentralisatie kan daar inderdaad toe leiden. Maar vanzelfsprekend is het volgens hoogleraar Raymond Gradus allerminst.

    Essay: Consistentie loont

    Reageer

    Een belangrijke overweging bij de decentralisatie van (rijks)taken naar de gemeenten was een verbetering van de doelmatigheid. Decentralisatie kan daar inderdaad toe leiden. Maar vanzelfsprekend is het volgens hoogleraar Raymond Gradus allerminst. Zaak is het namelijk dat de rijksoverheid niet te snel intervenieert als taken eenmaal zijn overgedragen. Dat komt de doelmatigheid bepaald niet ten goede.

  • Ten opzichte van 20 jaar terug neemt het aantal tussentijds vertrekkende raadsleden toe. Dat blijkt uit onderzoek van de Stichting Decentraalbestuur.nl naar het (vroegtijdig) aftreden van raadsleden over twee decennia heen. Bij uitsplitsing van de cijfers voor de periode 2010-2014 en voor de huidige periode – bijgehouden tot en met januari dit jaar – valt op dat raadsleden van linkse partijen (PvdA, GroenLinks en SP) vaker aftreden dan die van overige partijen.

    Links raadslid houdt ’t eerder voor gezien

    Reageer

    Ten opzichte van 20 jaar terug neemt het aantal tussentijds vertrekkende raadsleden toe. Toentertijd trad 12,5 procent van de raadsleden voortijdig terug, nu is dat gestegen naar zo’n 14,5 procent. SP en GroenLinks verliezen er onderweg verreweg de meeste.