of 59162 LinkedIn

Ambtenaar gebukt onder interne druk

Ruim één op de vijf gemeenteambtenaren krijgt wel eens het verzoek vanuit de eigen organisatie om dingen te doen die niet in de haak zijn. Daarbij gaat het vooral om verzoeken die op gespannen voet staan met wet- en regelgeving (13 procent van de respondenten). Dat blijkt uit het I&O-onderzoek waaraan 1.366 ambtenaren meededen.

Eén op de vijf gemeenteambtenaren voelt zich onder druk gezet door ‘oneigenlijke verzoeken’ uit de eigen organisatie. In een deel van de gevallen gaat het om verzoeken die op gespannen voet staan met de wet- en regelgeving, blijkt uit onderzoek van I&O Research in opdracht van Binnenlands Bestuur

Invloed op werkplezier en gezondheid

Ruim één op de vijf gemeenteambtenaren krijgt wel eens het verzoek vanuit de eigen organisatie om dingen te doen die niet in de haak zijn. Daarbij gaat het vooral om verzoeken die op gespannen voet staan met wet- en regelgeving (13 procent van de respondenten). Of om verzoeken om informatie te vervormen of (tijdelijk) achter te houden (8 procent). In totaal 3 procent van de respondenten geeft aan wel eens een oneigenlijk verzoek te hebben gehad dat werd geuit op een bedreigende of intimiderende toon dan wel dat er aan een eventuele weigering negatieve consequenties worden verbonden.

Van de ondervraagde ambtenaren geeft 5 procent aan dat on­eigenlijke beïnvloeding vaak voorkomt. Let wel, het gaat daarbij om interne verzoeken. Als ook de externe oneigenlijke verzoeken worden meegenomen, blijken ruim vier op de tien ambtenaren de afgelopen twaalf maanden daarmee te maken te hebben. Dat blijkt uit het I&O-onderzoek waaraan 1.366 ambtenaren meededen. Onder bestuurders en raadsleden, waarvan er 275 aan hetzelfde onderzoek meededen, is dat zelfs meer dan de helft, 54 procent.

Bijna één op de vijf bestuurders kreeg een verzoek op een bedreigende of intimiderende manier en een bijna even grote groep werd gewezen op negatieve consequenties die het weigeren van een verzoek konden inhouden. Bestuurders krijgen met name verzoeken van mensen die daar hun eigen voordeel mee willen doen.

Zowel bestuurders als ambtenaren worden voornamelijk onder druk gezet door mensen van buiten de gemeentelijke organisatie – burgers, belanghebbenden, bedrijven, belangenorganisaties of andere overheidsorganisaties. Voor ambtenaren geldt wel dat ze daarnaast – meer dan bestuurders – worden geconfronteerd met oneigenlijke verzoeken vanuit de gemeentelijke organisatie. Jaap Bouwmeester, senior onderzoeksadviseur bij I&O Research, verklaart het verschil door te wijzen op het feit dat bestuurders veel meer dan ambtenaren, externe contacten hebben. ‘Van de politieke ambtsdragers die we hebben geënquêteerd heeft 42 procent dagelijks contact met burgers en andere externen. Onder ambtenaren ligt dat op 21 procent.’

Weerstand

Ook in het algemeen blijken politieke ambtsdragers in de gemeente beter in staat om weerstand te bieden tegen oneigenlijke druk dan ambtenaren. Dat komt volgens Bouwmeester omdat de rol van politici gepaard gaat met het afwegen van belangen en het voeren van debatten. ‘Ze zijn gewend uit te komen voor bepaalde overtuigingen en standpunten en deze te verdedigen. Dat vertaalt zich mogelijk in een grotere weerstand tegen oneigenlijke druk.’

Voor zowel de gemeentelijk bestuurders als de ambtenaren geldt dat ze het meeste last hebben van druk van personen binnen de organisatie. Druk van buiten heeft in de meeste gevallen geen grote impact op de bestuurder of ambtenaar. Bouwmeester:  ‘Dat ambtenaren vooral interne druk ervaren, kan te maken met  bepaalde gezagsverhoudingen binnen de ambtelijke organisatie. Niet voldoen aan een verzoek kan consequenties hebben.’

Van de ambtenaren en bestuurders die wel eens een oneigenlijk verzoek hebben gekregen, meent twee derde goed in staat te zijn weerstand te bieden tegen interne druk. Eveneens een meerderheid geeft aan dat de oneigenlijke interne druk die binnen de gemeentelijke organisatie wordt uitgeoefend, van invloed is op het werkplezier. Van de ambtenaren die een oneigenlijk verzoek hebben gekregen, meent 28 procent zelfs dat de daarmee gepaard gaande druk van invloed is op hun gezondheid. 29 procent geeft aan dat de druk invloed heeft gehad op de uiteindelijke beslissingen die hij of zij nam.

Wanneer ambtenaren of bestuurders melding willen doen van druk die op hen is uitgeoefend om een bepaalde beslissing te nemen of aan een oneigenlijk verzoek te voldoen, dan zijn de gemeentelijke procedures en protocollen goed op orde, zo blijkt uit het onderzoek. De ambtenaren en bestuurders geven aan dat men zich binnen de gemeentelijke organisatie voldoende bewust is van de risico’s van oneigenlijke beïnvloeding. Medewerkers weten bij wie zij in voorkomende gevallen terechtkunnen.

Niet anoniem

Ook vindt een (kleine) meerderheid dat binnen de organisatie een duidelijke norm heerst waaraan kan worden afgemeten of een verzoek het daglicht al dan niet kan verdragen. Een meerderheid maakt er dan ook altijd melding van. Degenen die dat niet doen, geven aan dat ze de druk weliswaar vervelend vinden, maar het probleem niet dwingend genoeg om aan de grote klok te hangen. Andere redenen die de ambtenaren en bestuurders aangeven zijn de angst dat de melding niet anoniem wordt afgehandeld en dat melden toch geen zin heeft.

Het feit dat de procedures goed op orde zijn, betekent niet dat het bewustzijn rondom oneigenlijke verzoeken en de druk die wordt uitgeoefend bij iedereen binnen de gemeentelijke organisatie goed op het netvlies staat. Want hoewel ongeveer de helft van de bestuurders en ambtenaren er in het afgelopen jaar te maken mee heeft gehad, meent toch 36 procent van de ambtenaren en een kwart van de bestuurders dat dit zelden of nooit voorkomt. Bouwmeester: ‘Met name daar is voor de gemeente nog winst te halen’.


Afbeelding

Verstuur dit artikel naar Google+

Reageer op dit artikel
















Even geduld a.u.b.

Reactie op dit bericht

Door De Majjem op
Ambtenaar heeft in de laatste alinea gelijk, de vraag is alleen, waarom komt dat zo vaak voor?

Interne controle en compliance behoort juist dit soort uitwassen tegen te gaan. Alleen zijn die veelal afwezig of niet effectief vanwege... angstcultuur. Geen promotie, geen bonus, of je wordt bij de volgende reorganisatie eruit gewerkt op valse gronden.
Door Ambtenaar op
Waar iedereen maar vanuit gaat is dat er altijd boze opzet in het spel is bij druk. Er is altijd druk om creatief met wet- en regelgeving om te gaan. Als we namelijk letterlijk doen wat in alle wetten staat, dan komt heel Nederland stil te staan:
- Druk om wel praktisch te blijven in de toepassing van de AVG;
- Druk om het wel werkbaar te houden i.r.t. (inetrnet)security;
- Druk om niet altijd 100% de regels van de europese Aanbesteding te volgen (en een uitzonderingsbesluit te nemen);
- Druk om resultaat voorop te zetten en niet altijd rechtmatigheid;
-etc. etc.
In een land waar wet- en regelgeving zichzelf regelmatig tegenspreekt en waar de overheid de taak heeft om belangen af te wegen, wordt altijd druk uitgeoefend om het eigen belang te kunnen realiseren.

Volgens mij moet de dialoog meer gaan over transparantie. Druk wordt pas negatief als het in achterkamertjes en niet controleerbaar plaatsvindt. Als in het openbaar iedereen het eigen gerechtvaardigde belang mag verdedigen en de weging van de belangen ook transparant plaatsvindt, dan is de druk van de ketel.
Door De Majjem op
Ik moet dhr. Vriezen in zijn voorbeelden gelijk geven; vaak wordt misbruik van gezag, achterhouden dan wel vernietigen van documenten (ambtsmisdrijven) vaker toegepast dan de gemiddelde burger zou vermoeden. Het is vaak een interne angstcultuur waar leidinggevenden grif gebruik van maken. Instanties voor toezicht zijn ondernemen meestal niets vanwege beschadiging van ambtsdragers en de slechte publiciteit die dit weer met zich meebrengt. Door niet in te grijpen vergoelijkt men echter dit soort gedrag en houdt het ook niet op. Partijpolitiek, netwerkcorruptie - ook richting OM om al dan niet tot vervolging over te gaan - komt vaker voor dan u denkt.

Het is ook niet voor iets dat klokkenluiders in de praktijk - i.t.t. wet- en regelgeving - nog steeds geen enkele rechtsbescherming ervaren, ondanks bewijslast. Overheden geven nog liever tonnen of miljoenen uit aan een doofpot dan wel afkoopsommen dan de aangekaarte misstanden structureel aan te pakken.
Door Bert Vriezen (Slachtoffer Krimpenerwaard) op
@ tja, beste Tsja,

jammer dat u anoniem reageert.
Is dit weer z'n poging van een ambtenaar die van meer weet en mijn opmerking probeert af te zwakken?

1. Volgens mij gaat het in dit onderwerp juist over het bewust liegen, vals informeren en het misbruik maken van macht door bestuurders, ambtenaren. Dit vind men normaal. Dit blijkt ook uit de bizar hoge percentages in dit onderzoek.

2. Zo maar een paar van de meer dan 100 voorbeelden uit mijn praktijk.

A Wethouder laat Ruimtelijke Ordening valsheid in geschrifte plegen door tegen alle onderzoeken en feiten in te verklaren dat onze herbestemming juridisch onhoudbaar zou zijn. Dit terwijl wij ruimschoots aan alle eisen voldoen ook volgens de onderzoeken die bij de gemeente aanwezig zijn. Dit wordt later dan ook door de RvS vastgesteld.

B De Burgemeester en de Handhaver stellen eind augustus 2015 vast dat er op ons bedrijf geen overtredingen zijn vastgesteld. Toch liegen ze hierna in september naar de Raad en de Rechter dat er wel overtreding zouden zijn en er geen zicht op legalisatie van deze (niet bestaande) overtredingen. Dit zonder enig rapport. De voorzieningenrechter vernietigd dit dan ook gelijk.

3.Ik dien een klacht in met meer dan 100 voorbeelden van m.i. onetisch gedrag door vele (10-15) ambtenaren en bestuurders in ons dossier. De Burgemeester geeft aan het presidium aan dat deze klacht slechts om de handhaver zou gaan en niet ontvankelijk zou moeten worden verklaard.

4. Ik stel mij kandidaat voor de Raadscommissie namens een lokale partij. Het is aan de partij om een kandidaat voor te stellen. Dit voldoe natuurlijk aan de geloofsbrieven. Het College heeft hier voor overleg over en vindt dat ik geen commissielid mag worden. De Burgemeester coördineert dit voor opgezette valse spel en beweert hierna glashard dat de Raad (tegen de gemeente wet in) mij mag afwijzen. De CvdK durft hier geen besluit over te nemen omdat de Burgemeester dan teveel wordt beschadigd. Dus zal ik volgende week wel onder druk worden benoemd, omdat niet benoemen tegen de gemeente wet is.

Ik ken ook vele andere dossier van andere burgers, waar onze gemeente m.i. misbruik na misbruik pleegt. Door burgers vals te informeren, activiteiten stil te leggen, zaken in het geheim bespreekt om burger informatie te onthouden. Je kunt het zo gek niet benoemen en ik heb het in onze gemeente zien gebeuren. Er is dan ook geen enkel werkend toezicht.

M.i. is de enige oplossing extern toezicht op gemeente en direct ontslag bij een verzoek of daadwerkelijk vastgesteld misbruik van macht.

Door Hans (afdelingsmanager) op
Mijn ervaring is dat weinig mensen bij de overheid kunnen wheelen en dealen met druk, van binnen of van buiten.Bij grote gemeenten kunnen ze er vaak beter mee om gaan dan bij de kleinere. Daarom: herschud de kaarten regelmatig, gemeenten! Herindeling helpt ook goed!
Door Tsja... (ex-ambtenaar) op
@ Bert Vriezen:

1. Wat heeft uw post met het onderwerp te maken?
2. Dat u niet uw zin krijgt van het gemeentebestuur, betekent niet dat sprake is van ongelijke behandeling, misdrijven, en het kapot maken van inwoners.
Door Spijker (n.v.t.) op
Nooit last van gehad. Het heeft vooral te maken met de cultuur binnen gemeenten. Door goed naar elkaar te luisteren en de continuïteit van beleid in acht te nemen en uit te leggen is er over het algemeen met bestuurders prima te werken. De meeste problemen en tegenwerking deden/doen zich voor op afdelingsniveau, dus tussen ambtenaren onderling.
Door Bert Vriezen (Slachtoffer gemeente Krimpenerwaard) op
Wij worden als bedrijf en als vele andere burgers al jaren lang ongelijk behandeld door de gemeente. Ambtenaren, Wethouders, als ook meerdere Burgemeesters plegen m.i. misdrijf na misdrijf door ons, de Raad, Rechters als ook de andere inwoners over alles en nog wat voor te liegen en langjarig misbruik van hun machtmaken zodat klachten niet een s worden behandeld. Uit pure ellende aangifte gedaan tegen vele amtenaren, bestuurders en meerdere burgemeesters. Wat zegt het OM, ambtenaren zijn in hun functie beschermt (onschendbaar) zij mogen allerlei zaken doen die voor normale burgers wel strafbaar zijn. Dus feitelijk zijn wij als burgers vogelvrij. Overigens is het percentage van 25% m.i. zeer afhankelijk van de afdeling. De afdelingen juridische zaken, handhaving, vergunningen, ruimtelijke ordening en wethouders scoren m.b.t. het voorliegen van haar burgers nagenoeg 100%. Het is echt triest. Ze teren p de zak van de inwoner en maken deze stap voor stap kapot als het ze uitkomt.
Door Criticus op
Nog een aardige voor een vervolgonderzoek:
Neemt dit percentage toe als gevolg van de normalisering van de rechtspositie? Een ambtenaar is namelijk een normale werknemer en de politiek ene gewone werkgever, toch?
Door Daan op
Well, howaboutthat, the world's a fucked up place

Anybody surprised?