of 59054 LinkedIn

Zelfsturende dorpen: innovatief en efficiënt

Jos Debreczeny 1 reactie

Zelfredzaamheid en ‘mienskip’ zijn items die momenteel volop in de belangstelling staan. En dat terwijl gemeentebesturen over het algemeen op grotere afstand van de burgers komen te staan. Een dorpsbestuur - een gemeenteraad in het klein - zou  als nieuwe vorm van burgerparticipatie die eventuele leemte prima kunnen opvullen.

In de regio Noordoost-Friesland gaan de ambtelijke organisaties van de gemeenten Dantumadiel, Dongeradeel, Ferwerderadiel en Kollumerland op 1 januari 2016 fuseren. De nieuwe organisatie krijgt de naam de DDFK-gemeenten. Mogelijk volgt in 2018 een bestuurlijke fusie. Zeer recent heeft NOF officieel de status van krimpgebiedverkregen.
 

De schaalvergroting vraagt om een efficiënt bestuursmodel, dat dichtbij de inwoner staat. Een herindeling is geen wiskunde. Op basis van de lokale en regionale omstandigheden en ontwikkelingen en context is per geval een afweging nodig die leidt tot een versterking van de bestuurskracht.
 

Bij gemeenteraadsverkiezingen in maart 2014 kozen de inwoners van Amsterdam ook voor hun stadsdeel een bestuurscommissie. Samen met de raad en het college van burgemeester en wethouders besturen zij de hoofdstad.  De bestuurscommissies houden zich onder andere bezig met de inrichting van straten en pleinen, groen en parken, het inzamelen van huishoudelijk afval en welzijnswerk in de buurt. Alles gebeurt op maat en is passend bij de behoeften in hun stadsdeel en bij het beleid voor de hele stad.
 

Deze schakel naar het Amsterdamse stadhuis kan mogelijk ook uitstekend werken in Dantumadiel of - mocht het tot een bestuurlijke fusie komen - in de DDFK-gemeenten. In plaats van de hoofdstedelijke bestuurscommissies hebben we het dan over dorpsbesturen. Deze dorpsbesturen kunnen een verbindende, regisserende, ondersteunende en stimulerende functie gaan vervullen en vormen de ogen en oren voor de lokale overheid.
 

Een ander voorbeeld om de politieke besluitvorming dichterbij de burger te brengen, betreft Hollandscheveld. In deze Drentse plaats is een dorpscoöperatie opgericht die de zorg en het welzijn van de inwoners wil waarborgen. Het streven is om een ieder zo lang mogelijk op een verantwoorde en prettige wijze zelfstandig in Hollandscheveld te laten wonen.
 

Lokale overheden kunnen in deze tijd van schaalvergroting zelf ook een bijdrage leveren aan het dichter-naar-de-burger-toe-komen. Onder meer met het oog op de voortschrijdende digitalisering van de dienstverlening heeft de nieuwe fusiegemeente Molenwaard (Zuid-Holland) niet geïnvesteerd in een fraai pand, maar kiest zij voor een betere interactie met de burgers. Dit betekent concreet dat ambtenaren en bestuurders uitzwermen over de kernen en zelfs bij mensen thuis komen. Behalve een betere interactie is deze werkwijze ook nog een stuk goedkoper. Ook in de provincie Groningen zijn vergelijkbare initiatieven ontwikkeld.
 

Het is de moeite meer dan waard om te onderzoeken of een mengvorm van de bestuurscommissies in Amsterdam, de dorpscoöperatie van Hollandscheveld en de werkwijze in Molenwaard en de provincie Groningen ook in Dantumadiel of de DDFK-gemeenten kan worden toegepast. Ook andere partijen en organisaties die middenin de samenleving staan, zouden daarbij een rol kunnen spelen.  
 

Dat de inzet, inbreng en initiatieven vanuit de boezem van het gebied mooie resultaten opleveren, is al bewezen in de gemeenten Dantumadiel en Ferwerderadiel. De multifunctionele centra in Burdaard en Rinsumageast zijn daar voorbeelden van. In Ferwerderadiel levert ook Blije uitstekend werk bij de planontwikkeling voor seniorenappartementen in de voormalige basisschool. Met zelfsturende dorpen - in welke vorm dan ook - wacht de regio Noordoost-Friesland ongetwijfeld nog veel meer van dergelijke fraaie resultaten en initiatieven.


Jos Debreczeny,voormalig wethouder van Dantumadeel en Zeewolde, thans adviseur ChristenUnie Dantumadiel

Verstuur dit artikel naar Google+

Reageer op dit artikel
















Even geduld a.u.b.

Reactie op dit bericht

Door Sybren Singelsma (ambtenaar EU) op
ALs ik de auteur goed intepreteer pleit hij voor schaal verkleining in plaats van schaal vergroting, i.e. herindelen. Misschien eens op de politieke agenda zetten?
Herindelen gebeurt nu veelal om financiele redenen, niet om redenen van lokale bestuurskracht.