of 59045 LinkedIn

Geef Amsterdam mogelijkheid meer raadsleden te installeren

Peter Sijtsma 3 reacties

Regel via de Kieswet dat de Amsterdammer bij de volgende gemeenteraadsverkiezingen twee stemmen kan uitbrengen: één voor de gemeenteraad en één voor een vertegenwoordiger van het eigen stadsdeel in diezelfde gemeenteraad. En maak het via de Gemeentewet mogelijk meer raadsleden te benoemen. Hiermee vullen we twee belangrijke aanbevelingen in van de Commissie Brenninkmeijer, die het Amsterdamse bestuurlijke stelsel evalueerde.

Amsterdammers brachten in 2014 ook twee stemmen uit. Deze waren echter niet uitsluitend voor de gemeenteraad, maar ook voor de zeven bestuurscommissies. Brenninkmeijer legt een vinger op de zere plek: 'De constructie van het dubbelmandaat leidt tot veel politiek en bestuurlijk "gedoe" en zet de geloofwaardige werking van de Amsterdamse democratie onder druk'. Daarom beveelt hij aan het dubbelmandaat te heroverwegen en de bestuurscommissies in 2018 niet via directe verkiezingen samen te stellen.
 

Daarnaast  stelt de commissie dat het voor de doorontwikkeling van het bestuurlijk stelsel noodzakelijk is een gebalanceerde en effectieve verbinding te leggen tussen de werking van de representatieve democratie (gemeenteraad) en de participatiedemocratie (verbinding met de burger via bestuurscommissies en ambtelijke organisatie).

 

Aan beide aanbevelingen gehoor geven is momenteel lastig omdat  Amsterdam hiervoor gewoon te weinig raadsleden heeft. Een rekensom verduidelijkt hoe het is gesteld met de bestuurlijke drukte in de verschillende gemeenteraden. Een stad van 50.000 inwoners heeft 29 raadsleden; ofwel ieder raadslid vertegenwoordigt 1.724 bewoners. Bij een verdubbeling naar 100.000 is dat 1 op 2.703 en de staffel in de Gemeentewet stopt bij 200.000 inwoners, waarbij de verhouding 1 op 4.444 is. Voor Amsterdam betekent dit met 830.000 inwoners 1 op 18.444!

 

In Amsterdam werd deze tekortkoming gecompenseerd door het invoeren van de stadsdeelraden in 1981. In 2011 kwam politieke drukte volgens onderzoeksbureau Sargasso uit op 1 (stadsdeel)raadslid op 3.147 bewoners, wat vergeleken met een stad van 100.000  inwoners (1 op 2.703) een redelijke verhouding is. Hieraan kwam in 2014 een einde nadat de Tweede Kamer het instellen van stadsdeelraden blokkeerde.

 

Met de invoering van bestuurscommissies heeft Amsterdam in maart 2014 geprobeerd de invloed van bewoners alsnog te vergroten. Enerzijds werden daarbij echter stadsdeelpolitici ondergeschikt aan de gemeenteraad en anderzijds kregen ze een politiek mandaat door rechtstreekse verkiezingen. Voor bewoners vaak een onoverzichtelijk systeem.

 

Als Amsterdam de kans krijgt extra raadsleden te installeren, worden de bestaande 45 zetels stadsbreed ingevuld en kunnen overige zetels stadsdeelzetels heten, waarbij er per stadsdeel bijvoorbeeld zes zijn te verdelen  onder verkiesbare kandidaten; die in een betreffend stadsdeel moeten wonen. Deze raadsleden nemen plaats in de verschillende deelraden (territoriale commissies van de gemeenteraad). Zo wordt de band  tussen de gemeenteraad en de bevolking versterkt en krijgt Brenninkmeijers tweede aanbeveling invulling.

 

Dit leidt niet per definitie tot een onevenredige toename van de bestuurlijke drukte. Stel dat er 42 raadsleden worden toegevoegd (7 stadsdelen maal 6 leden), waardoor Amsterdam uitkomt op 87 raadsleden, dan betekent dit 9.540 bewoners per raadslid. Dit is het dubbele in vergelijking met een stad van 200.000 inwoners, terwijl Amsterdam ruim vier keer zo groot is. Goed  verdedigbaar, lijkt me.

 

Peter Sijtsma, politicoloog

Verstuur dit artikel naar Google+

Reageer op dit artikel
















Even geduld a.u.b.

Reactie op dit bericht

Door Sybren Singelsma (Afdelingshoofd) op
Leuk idee dat ook op national niveau kan. Een stem voor de Tweede Kamer en een stem voor de eerste Kamer voor kandidaten met regionale binding.
Door Nick op
Voor de zetelverdeling zouden we naar de Duitse Bondstag kunnen kijken.

Waarom trouwens moeilijk doen, en niet gewoon voorstellen om het aantal gemeenteraadsleden omhoog te schroeven naar de - zeg eens - 300 man? Op die manier vergroot je de toegankelijkheid van de politieke arena voor de "normale" burger, en vergroot je de concurrentie van ideeën. Zo'n groter aantal raadsleden zou dan weer gecombineerd kunnen worden met een lagere raadsvergoeding en bv. een mogelijkheid van het uitbrengen van meerdere stemmen per kiezer (dat vergroot de informatie die overgedragen wordt per stem).
Door Dirk van de Wiel op
Mooi stuk Peter!