of 59045 LinkedIn

Verantwoordingshonger belemmert vernieuwing Wmo

De verantwoordingshonger en regels van gemeenten en rijk vertragen en belemmeren sociale vernieuwing bij uitvoering van de Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo). Dat zegt ActiZ, brancheorganisatie van zorgaanbieders. De brancheorganisatie liet bureau BMC onderzoeken of en hoe de beoogde transformatie onder de nieuwe Wmo vorm krijgt.

Verantwoordingshonger en regels van gemeenten en rijk vertragen en belemmeren sociale vernieuwing bij uitvoering van de Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo). Dat zegt ActiZ, brancheorganisatie van zorgaanbieders.

De brancheorganisatie liet bureau BMC onderzoeken of en hoe de beoogde transformatie onder de nieuwe Wmo vorm krijgt. Volgens de onderzoekers streven zowel gemeenten als zorgaanbieders naar vernieuwing. ActiZ-leden klagen erover dat ze last hebben van onnodige bureaucratie. Veel gemeenten sluiten geen meerjarencontracten af, die zorgaanbieders in staat stellen hun organisatie in te richten op een manier die transformatiedoelen vooruit helpt. Verder stellen verschillende bekostigingswijzen andere eisen aan  systemen, waardoor grotere aanbieders soms per gemeente een andere administratie moeten aanleveren.   


Lumpsum

Een van de positieve voorbeelden uit het onderzoek is Brunssum, dat  vijf nauw samenwerkende zorgaanbieders een lumpsumbudget verstrekt. De gemeente bepaalt of een burger in aanmerking komt voor ondersteuning. De aanbieder bekijkt met de ‘klant’ hoe die wordt ingevuld. Om de bureaucratie te verminderen heeft de gemeente eisen als urenverantwoording, productcodes, keurmerken en kwaliteitscontroles laten vallen. De kwaliteit evalueert de gemeente met cliënten; de uitkomsten worden gebruikt in gesprekken met aanbieders. De Limburgse gemeente koopt geen ‘producten’ in, maar ‘vakmanschap’. Een vergelijkbare praktijk is er in de Westelijke Mijnstreek (Sittard-Geleen, Beek, Schinnen en Stein), waar sprake is van arrangementfinanciering. De gemeenten bepalen doelen en budget, ‘een stabiele financiële situatie’ bijvoorbeeld, of ‘een regelmatige dagstructuur en ritme’. Aanbieder en cliënt kiezen de aanpak.


Het oude denken  

De onderzoekers zien overal ‘kiemen van vernieuwing’, maar het valt niet mee die tot bloei te laten komen. Gemeenten zijn van mening dat het rijk nog vastzit aan ‘het oude denken’. Zo moeten ze zaken bijhouden die in hun lokale situatie niet meer van belang zijn, zoals eerder genoemde urenregistratie. Het centraal administratie kantoor (CAK) staat daarop, voor het vaststellen van eigen bijdragen. 


Financiële stress

Het verstrekken van een lumpsumbudget gebaseerd op beschikbare middelen getuigt van vertrouwen, maar leidt tevens tot financiële stress. Het aantal te ondersteunen cliënten is onbekend en zorgleveranciers dragen zelf de risico’s, terwijl tarieven nu vaak al niet kostendekkend zijn. Goeree-Overflakkee wijkt daarvan af door volumeafspraken, die meer zekerheid bieden. De gemeente bepaalt of een burger een maatwerkvoorziening nodig heeft, maar niet in welke mate. De aanbieder mag binnen het in totaal afgesproken volume bepalen voor welke klant welke intensiteit passend is.


Samenwerking

Nieuwe vormen van samenwerking geven volgens de onderzoekers goede resultaten, bijvoorbeeld in Leeuwarden, waar als pilot met ontschotte wijkbudgetten werd gewerkt en indicatie overboord ging. Het zorggebruik nam af ten gunste van lichtere ondersteuning. 

Verstuur dit artikel naar Google+

Gerelateerde artikelen

Reageer op dit artikel
















Even geduld a.u.b.

Reactie op dit bericht

Door Tim Robbe (Advocaat) op
Een gevaarlijk document. Het laat zien dat in het "sociaal domein" vernieuwing een doel op zich aan het worden is. En dat vooral gemeenten en zorgorganisaties die vernieuwing wel beheersbaar willen houden. Ik hoop dat niet te veel gemeenten het grote deel van de voorbeelden volgen....
Door Adriaan op
Laat het rijk maar even oud blijven denken dat lijkt me voorlopig het beste.
Door Wim Peters (Adviseur Wmo juridisch) op
Het voorbeeld Brunssum, dat door Actiz zo wordt geprezen, vind ik een slechte vorm van vernieuwing. De gemeente legt de verantwoordelijkheid die volgens de wet bij de gemeente ligt bij een ander. Voor instellingen is dit een prettige manier: zij kunnen sturen. Maar ik vind dat geen vernieuwing, omdat het slechts een variant is op het oude denken (n.l. nog steeds in uren). Echt vernieuwend lijkt het me het denken in uren los te laten. Maar daar is meer voor nodig dan een pump-sum.
Door Myrthe Saris (projectleider sociaal domein) op
Hoewel voor alle inkoopmethoden wat te zeggen is, stel ik mij vooral de vraag; hoe wordt er gestuurd op het vastgestelde resultaat? Ik zou daar graag met verschillende gemeenten over in gesprek gaan.
Door Tom Klerks (Relatiebeheerder Sociaal Domein) op
Die pilot over ontschotte wijkbudgetten in Leeuwarden is interessant. Zou daar graag meer over willen weten/horen.