of 59045 LinkedIn

Ombudsman: overheid faalde bij pgb

Het menselijk belang is op alle fronten uit het oog verloren bij de invoering van de nieuwe wet voor het persoonsgebonden budget (pgb). De overheid is, zoals al vaker gebeurde, tekortgeschoten en lijkt maar niet te leren van eerder gemaakte fouten.
11 reacties

Het menselijk belang is op alle fronten uit het oog verloren bij de invoering van de nieuwe wet voor het persoonsgebonden budget (pgb). De overheid is, zoals al vaker gebeurde, tekortgeschoten en lijkt maar niet te leren van eerder gemaakte fouten.

Niet thuis
'En het is de burger die hiervoor uiteindelijk de rekening betaalt.' Deze conclusie trekt de Nationale ombudsman is een dinsdag verschenen rapport. Het valt de overheid zwaar aan te rekenen, zegt ombudsman Reinier van Zutphen. 'Het is niet de eerste keer dat een ingrijpende verandering gepaard gaat met veel problemen. En toen de mensen die het aanging zich tot de overheid wendden, gaf die niet thuis.' 


Gegevens aanleveren

Per 1 januari van dit jaar is de wet veranderd. Voorheen beheerden mensen zelf hun pgb, maar dit systeem was fraudegevoelig. Daarom krijgen pgb-houders sinds dit jaar het geld niet meer rechtstreeks op hun rekening gestort, maar wordt het budget door de Sociale Verzekeringsbank (SVB) beheerd en rechtstreeks uitbetaald aan de zorgverlener. De SVB controleert op basis van door de gemeente aangeleverde gegevens en betaalt uit.

 

Niet opgelost
De wijziging heeft grote gevolgen voor zowel de budgethouder als de zorgverlener. Beiden zijn namelijk financieel afhankelijk van de overheid. In veel gevallen kwamen betalingen echter veel te laat of bleven zelfs helemaal uit. Als er maar een klein gegeven onjuist was ingevuld, blokkeerde het systeem met alle gevolgen van dien voor de uitbetaling. Deze problemen met het systeem zijn volgens de ombudsman overigens tot op de dag van vandaag niet opgelost. 


Fouten gemaakt
De ombudsman concludeert dat in de aanloop naar de stelselwijziging het menselijke belang nog wel in het vizier stond van alle spelers. 'Maar het verzandde steeds meer in regels en het eigen systeem. Hierdoor is de realiteit steeds meer op de achtergrond komen te staan.' Van begin tot eind zijn volgens Van Zutphen fouten gemaakt. 'Als je plannen maakt, moet je de haalbaarheid toetsen, dat is niet gebeurt. En vlak voor de invoering, eind vorig jaar, zijn een aantal regels toch nog aangepast, dat werkt ook niet.'


Reactie Van Rijn

De aanbevelingen van de Ombudsman om het pgb-systeem te verbeteren en te vereenvoudigen, worden door staatssecretaris Martin van Rijn (Volksgezondheid) overgenomen. 'Die neem ik zeer ter harte en betrek ik direct in de plannen die nu worden uitgewerkt', laat hij in een reactie weten. Van Rijn erkent - opnieuw - dat 'bij de invoering van het nieuwe pgb-systeem niet is voldaan aan hetgeen burgers zouden mogen verwachten'.


De SP heeft inmiddels gezegd een debat te willen met Van Rijn (Volksgezondheid) over het rapport van de Ombudsman.(ANP)


Verstuur dit artikel naar Google+

Gerelateerde artikelen

Reageer op dit artikel
















Even geduld a.u.b.

Reactie op dit bericht

Door anoniem (Beleidsadviseur) op
Aanvullende zorg o.i.d. dient te worden geregeld waar het hoort: bij de zorgverzekering die je afsluit.

Niet in allerlei overheidssubsidies etc. Blijkbaar is de zorgverzekering dan niet volledig.

Als dit nu niet goed geregeld is, dan wordt het tijd dat de overheid daarin investeert, in plaats van in het overeind houden van zorgsubsidies (+ administratie, controle etc) die niet bij de overheid thuishoren.

Wellicht hogere verzekeringspremie, maar verlaging belastingen.
Door jean op
Wat ik triest vindt zijn de reacties over het feit dat als je het zelf kan betalen het maar moet doen. Wanneer kan je het nog zelf betalen. Wie met een normaal inkomen houdt na aftrek van alle kosten die je hebt nadat we zo heerlijk afgeroomd zijn de afgelopen jaren, o.a. na de invoering van de euro, nog geld over om als zieke (bedenk even dat die überhaupt een laag inkomen of geen inkomen heeft) een bijdrage aan zorg te kunnen geven. Je moet echt al heel veel geld verdienen dat te kunnen. Dus hou eens op met dat mensen het zelf maar moeten betalen. Uiteraard, misbruik is nooit goed, maar iemand met een handicap, ziekte of onvermogen, is het altijd een opstapeling van extra kosten. solidariteit is ver te zoeken. totdat je zelf eens wat gaat mankeren. Waarschijnlijk kom je er dan pas achter wat de huidige maatregelen voor je gaan betekenen. Veel sterkte dan. Goed dat er een ombudsman is. Nogmaals misbruik moet gestraft worden, maar gebruik wat nodig is niet.
Door Broadcaster (gemeenteambtenaar) op
Volgens mij is dit geen zaak van de ombudsman maar een politieke aangelegenheid. Er is wel degelijk een probleem maar dat horen de politieke partijen op te pakken.
Door Toine Goossens (Toezichthouder gedrag en moraal) op
De ombudsman schijnt het falen bij de Rijksoverheid te leggen, maar direct in het verlengde daarvan wordt de politiek genoemd.

Het staat er allemaal nogal omfloerst. Per slot van rekening kan zelfs een ombudsman met tig jaren ervaring het zich niet permitteren om de vinger werkelijk op de zere plek te leggen. De opvolger van Brenninkmeijer moest een meer volgzaam persoon worden. Gelukkig is die oekaze niet doorgegaan en hebben we nu weer een ombudsman die zijn sporen in het bewaken van de kwaliteit van ons rechtssysteem verdiend heeft.

Ook van Zutphen kan echter de vinger niet voluit op de zere plek drukken. Dat doet erg AU en dat is nou net waar politici niet van houden.

De lijst van mislukte projecten is veel en veel langer dan in het PGB rapport aan de orde komt. Ik herinner mij nog de toezegging van minister Zalm (ca. 1998) aan de 2e kamer om bij de overgang naar de EURO, het belastingaangiftesysteem multicurrency te maken. Daarmee werd meer dan twee derde van de programmatie capaciteit van de belastingdienst voor meerdere jaren vastgelegd.

Wat politici weigeren te begrijpen is dat de complexiteit van de samenleving dermate groot is, en dat zij daar maar een dermate fractioneel stukje van zien, dat zij geen waarheidsgetrouwe oorzaak en gevolg verbanden kunnen leggen.

Alles waar politici iets over zeggen wordt bezien vanuit een enge visie gebaseerd op de eigen politieke kleur, met de daarbij passende standaard gedragsmechanismen en uitlatingen.

Het besef dat het oplossen van ingewikkelde maatschappelijke problemen aan strenge integriteits- en kwaliteitseisen moeten voldoen, komt in hun woordenboek niet voor. In iedere oplossing moet immers iets van de politieke kleur doorklinken, terwijl de burger al lang weet dat de beste oplossingen politiek kleurloos zijn.

Enkele jaren geleden heeft de regering besloten om het IAK, het Integraal Afwegings Kader, rijksbreed in te voeren. Sindsdien moet elk flintertje beleid, moet elk flintertje regelgeving voldoen aan de integriteits- en kwaliteitseisen die in het IAK zijn geïntegreerd.

VWS ligt van alle ministeries mijlenver op kop met het negeren van het IAK. Met het ene na het andere bedrijfsongeval als gevolg. Hier is geen sprake meer van collateral dammage, maar van het bewust nemen en manipuleren van risico´s om het geformuleerde doel maar te bereiken.

Niets ontziend gaan politici voor het doel. Tegenspraak binnen de NZa is spelen met je leven. Accountants krijgen van hun organisatie een verbod opgelegd om nog langer de cijfers van ziekenhuizen en instellingen van een goedkeurende verklaring te voor zien. De tegenspraak van de beroepsorganisatie NBA werd door VWS meer als een lastige parasiet, dan als het signaleren van een werkelijk probleem gezien. Keer op keer werd er met de tegenspraak NIETS gedaan.

Politici hebben nog steeds niet door dat de eis van kwaliteit en integriteit van de bestuurlijke besluitvorming hun politieke vrijheden aantasten en een opmaat zijn voor een geheel ander functioneren van de 2e kamer.

Na het besluit voor rijksbrede invoering van het IAK stuurde de 2e kamer een brief aan het kabinet dat dit hun politieke vrijheid niet mocht aantasten. Een werkelijk kritische 2e kamer zou juist eisen dat zij de kwaliteit en integriteit van de wetsvoorstellen kunnen toetsen aan de hand van een oordeel van de rekenkamer over het al dan niet voldoen aan het IAK.

Niet meer ex post weer een niets zeggende enquête uitvoeren (de hoofdconclusies zijn altijd dezelfde), maar ex ante risico´s analyseren en eisen aan de bestuurlijke uitvoeringsstructuur en de governance stellen.

Alleen dat kan leiden tot herstel van politiek vertrouwen. Het opwerpen van kiesdrempels en andere toegangsbeperkingen is slechts gepruts in de marge.
De belangrijkste taak van Kamerleden wordt het toetsen van kwaliteit en integriteit van het beleid gericht op het aansturen van de samenleving.

Daarnaast blijven er voldoende andere onderwerpen over waar politici hun hobby's uit kunnen leven.
Door Wheely (PGB-houder) op
Geachte Johannes (adviseur) : U schrijft "Nederland is ziek". Dat klopt! Meer en meer komt men er door onderzoek achter wat de schadelijke gevolgen van de hongerwinter zijn op kinderen die in die tijd zijn geboren en de verandering in de genen die de gevolgen ervan zijn voor volgende generaties. Zie : http://www.hongerwinter.nl/pdf/kinderen_van_de_h …
Door Ad(viseur) op
Of de PGB nu wel of niet een relict is uit vervlogen tijden is niet de pointe van de kritiek van de ombudsman. De kern zit in het feit dat de overheid (vanuit filosofisch standpunt zijn wij dat met z'n allen) kennelijk alleen financieel gedreven is, het proces en de systemen op de voorgrond plaatst en pas op het moment als burgers gaan klagen denken: "Verrek, er zijn mensen die worden getroffen door onze maatregelen!". En bij mensen duikt dan meteen de associatie met 'kiezers' op. En dan wordt het lastig. Dan worden politici nerveus, beloven alles (om niet na te komen) of komen in de vakantie met deadlines die voor de gemeenten niet haalbaar blijken te zijn.
Tot voor kort was in groot voorstander van het wegsturen van Van Rijn, echter, ik realiseer me dat er dan wel weer een andere nitwit naar voren wordt geschoven en het probleem niet wordt opgelost. Is bovendien ook nog duurder ook, want een gesjeesde politicus krijgt een riant wachtgeld en die nieuwe kost meteen de volle mep.
Marktwerking heeft niet het gewenste resultaat opgeleverd (was overigens te voorspellen). Depolitiseren misschien?
Door Johannes (adviseur) op
Als je het aantal mensen dat gebruik maakt van een PGB afzet tegen het inwoneraantal kan alleen maar de conclusie worden getrokken dat Nederland een ziek land is. Nederland heeft dringend ontwikkelingshulp nodig om al die ziektes uit te roeien. Vanmorgen in het AD nog een artikel over een moeder met 3 kinderen die alle drie een PGB uitkering krijgen. Dat hele gezin is hulpbehoevend. Moeder wordt door de kinderen ingehuurd om zorg te verlenen. Volgens mij hoort dat bij een taak als ouder. Dus afschaffen die PGB's.
Door anoniem (Beleidsadviseur) op
Afschaffen dit soort subsidies die nog stammen uit de tijd van de verzorgingsstaat en dan de belastingen grof verlagen. Dan heeft iedereen zelf de mogelijkheid om zorg o.i.d. in te huren en kost het niet een leger ambtenaren om de regeling in stand te houden. Op deze wijze is het gewoon simpelweg niet meer te betalen. Rondpompen van geld moet stoppen.

Bij de echt schrijnende gevallen (geen inkomen en beslist veel zorg nodig) zal er wel iets geregeld moeten worden.

Echter, in veel gevallen zijn de subsidies (PGB) ineens 'rechten' geworden, waar men het eigenlijk als een 'gunst' zou moeten beschouwen. Alleen al om die reden zou de overheid er snel mee moeten stoppen, want rechten geeft mogelijkheden tot het afdwingen hiervan.
Door Broadcaster (gemeenteambtenaar) op
Ik vraag me wel af of de ombudsman niet over de grenzen van zijn bevoegdheden gaat. Overigens ben ik het eens met Alfred dat je je kunt afvragen of je zorg/hulpverlening via PGB's hoe dan ook wel in stand moet houden. Het PGB is een fossiel uit het neo-liberale tijdperk: het achterhaalde principe van marktwerking in de zorg, wat inherent leidde tot fraude/misbruik. Omdat het rijk zijn eigen misbaksel niet onder controle kon krijgen heeft het dit over de schutting naar de gemeenten gekieperd, in plaats van door wet- en regelgeving te bepalen dat die zorg alleen terecht komt bij diegenen die het echt nodig hebben/zichzelf niet kunnen redden en het ook niet kunnen betalen. Daarvoor hoort een strenge maar rechtvaardige overheid te zorgen en dat is onverenigbaar met marktwerking. Er is geen sprake van dat gemeenten het systeem van PGB's beter zouden kunnen beheersen, het systeem zelf is ondeugdelijk. Een en ander lijkt mij echter een politieke aangelegenheid en geen zaak van de ombudsman.
Door Alfred op
Ehm... ik zeg nu misschien iets heel raars en simpels, maar waarom houdt de rijksoverheid zorg/hulpverlening via PGB's uberhaupt in stand? De bedoeling daarvan was toch dat mensen zelf verantwoordelijkheid en zeggenschap hebben. Blijkbaar heeft de rijksoverheid er geen vertrouwen in dat dat goed gaat dus die verantwoordelijkheid en zeggenschap wordt ingetrokken. De consequentie van die logica zou zou zijn: afschaffen en in natura verstrekken. In plaats daarvan wordt een onmogelijk uitvoerbaar controle- en informatie-bouwwerk bedacht, met wat Wheely hieronder schetst als dieptepunt (ik vind dit echt diep triest om te lezen, mijn medeleven).

Ik ben wel heel erg benieuwd naar de beweegredenen van de rijksoverheid: het % gevallen en in budget wat fout is gegaan. Dus hoeveel mensen ter goede trouw last hebben van de fraudegevallen, hoe erg het is allemaal. De inhoudelijke argumenten. Of moest er soms een "signaal" naar de TK, die immers het beste met ons allen voorheeft. Opdat we allemaal weer in de krant kunnen lezen over de dappere strijd tegen onrecht en misbruik die daar dag in dag uit wordt gevoerd.