Opmerkelijk is dat Amsterdam pas onlangs duidelijk in beeld heeft gebracht wat de precieze aard en omvang is van de groep dak- en thuislozen. Het blijkt om zo’n 2630 mensen te gaan voor wie 350 extra plaatsen in de nachtopvang nodig zijn. Zo’n vijfhonderd kunnen waarschijnlijk weer zelfstandig gaan wonen. Voor hen gaan corporaties de komende jaren woningen bouwen.

‘Het is een enorm intensieve klus om de bestanden van alle betrokken gemeentelijke afdelingen en de diverse instanties goed te vergelijken’, zegt woordvoerder Meriam Juthan van Amsterdam. ‘Daarom is het waarschijnlijk niet eerder gedaan. We wisten al wel dat er tussen de twee- en drieduizend dak- en thuislozen zijn in Amsterdam. We kennen nu echter veel beter de verschillende groepen en de behoeften daarvan. Dat is de grote winst.’

Uitgangspunt in Amsterdam is dat geen enkele zwerver meer tussen wal en schip valt. ‘We zullen mensen nadrukkelijk helpen hun leven op de rails te zetten. Alleen de categorie verslaafde veelplegers met psychische problemen wordt gedwongen behandeld.’

Eindhoven heeft ervoor gekozen om dak- en thuislozen met een uitkering te dwingen gebruik te maken van de nachtopvang. Mede daardoor is de groep oneigenlijke gebruikers daarvan flink teruggelopen. De groep zwervers is in twee jaar teruggelopen van tweehonderd naar 125. ‘De sluitende aanpak werkt goed. Het voordeel is ook dat de dak- en thuislozen dichter op de hulpverlening zitten. Daardoor hebben we beter zicht op de groep en kunnen we mensen beter helpen’, zegt sectorhoofd L. Rasing van de dienst Werk, Zorg en Inkomen in Eindhoven. Zij verwacht dat er wel een vaste kern van zo’n honderd zwervers zal overblijven.