of 59045 LinkedIn

Volop groeipotentie in krimpregio’s

Zuid-Limburg kan, na Amsterdam, de meest aantrekkelijke woonregio van Nederland worden. Groeiende leegstand en het slopen van wijken is verleden tijd, wanneer grensbarrières op de arbeidsmarkt worden geslecht.

In de krimpgebieden van Nederland liggen grote groeikansen. Zuid-Limburg kan, na Amsterdam, de meest aantrekkelijke woonregio van Nederland worden. Groeiende leegstand en het slopen van wijken is verleden tijd, wanneer grensbarrières op de arbeidsmarkt worden geslecht.

Twee onderzoeken

Dat is de stelling in de zojuist gepubliceerde uitgave ‘Groeien aan de grens’ van vier economen van onder meer het  ruimtelijk-economisch onderzoeksinstituut Atlas voor gemeenten. De publicatie is gebaseerd op onderzoek naar de Economie van Steden en Stedelijke Netwerken (in opdracht van Platform31). Ook zijn resultaten meegenomen van onderzoek dat Atlas voor gemeenten in opdracht van het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties heeft uitgevoerd naar de kansen van grensoverschrijdende samenwerking.

 

Arbeidsparticipatie onder druk

Volgens de economen kunnen een handvol maatregelen de sociaaleconomisch zwakke krimpgebieden ombuigen in populaire grensregio’s. Grensbarrières vormen vooral voor de arbeidsmarkt een grote belemmering. Schoolsystemen wijken af en erkenning van diploma’s over de grens gaat vaak moeizaam. Daarnaast maken afwijkende fiscale en administratieve regelgeving het lastig om over de grens te werken, constateren de auteurs. “Door de grensbarrières staat de arbeidsparticipatie in grensregio’s onder druk. Het is niet voor niets dat vooral in de grensregio’s sprake is van een lage participatiegraad en hoge werkloosheid.”

 

Zonder grenzen meer werk

Zonder grenzen zouden er meer banen beschikbaar zijn voor de inwoners van grensregio’s. In het boek staat beschreven dat het aantal beschikbare banen voor de inwoners van Zuid-Limburg in dat geval meer dan verdrievoudigt. “Als de kans op werk in de grensregio’s toeneemt, worden die regio’s ook een aantrekkelijker plek om te (blijven) wonen. Op langere termijn zullen de toegenomen agglomeratievoordelen in de grensregio’s er naar verwachting voor zorgen dat steeds meer mensen en bedrijven zich er gaan vestigen. De regio Zuid-Limburg zou daarmee zelfs de op één na meest aantrekkelijke woonregio van Nederland worden, net achter de regio Amsterdam.”

 

Verplicht Duits op school

Daarvoor moeten wel de nodige maatregelen worden getroffen. De auteurs noemen het in de grensregio’s verplicht stellen van Duits (en Frans) taalonderwijs vanaf de basisschool, verplichte stages over de grens, het afstemmen en gelijkschakelen van elkaars diploma’s en fiscale en administratieve regelgeving en grensoverschrijdende sollicitatieplicht voor uitkeringsgerechtigden in de grensregio’s.

 

Vaals overspoeld door Duitse studenten

De Limburgse gemeente Vaals werft sinds enige tijd studenten en medewerkers van de nabijgelegen campus van de universiteit in Aken, waar de woningnood hoog is. De studentencampagne is een overweldigend succes gebleken, zegt gemeentewoordvoerster Hilda Keulders. ‘Ze werden gehuisvest in panden die zouden worden gesloopt. Nu die tijdelijke huisvesting verdwijnt, blijkt dat veel studenten willen blijven. De vraag naar woonruimte is groter dan we kunnen bieden. We willen nu nieuwe studentenhuisvesting ontwikkelen.’

 

Intensieve begeleiding

Voor universiteitsmedewerkers is wonen in Vaals ook aantrekkelijk: veel koopwoningen beschikbaar, goede kinderopvang. ‘Maar heel veel nationale regels zijn helaas niet afgestemd op wonen of werken over de grens. De hypotheekrenteaftrek, kinderopvangtoeslag, zorgverzekering, noem maar op.’ Het project in Vaals heeft aangetoond dat intensieve begeleiding van de nieuwe Duitse inwoners een positief effect heeft, volgens Keulders. Naar de maatregelen uit Groeien aan de grens is de gemeente benieuwd. Tweetalig onderwijs is in de hoogste klassen van het basisonderwijs van Vaals al ingevoerd.

Verstuur dit artikel naar Google+

Gerelateerde artikelen

Reageer op dit artikel
















Even geduld a.u.b.

Reactie op dit bericht

Door beleidsadviseur op
Van dit soort rapporten worden we hier in Zuid- Limburg zo MOE. Dit rapport heeft twee kernpunten, en dat zijn de echte 'oneliners'. Het eerste kernpunt van dit rapport is 'PAK PROBLEMEN AAN'. Ja u leest het goed. Een adviesbureau krijgt een bak met geld en wat is de eerste aanbeveling: pak problemen aan.
Ik hoef u niet te vertellen wat er daarna met het rapport is gebeurd. En u snapt mijn verbazing nu ik hier op binnenlands bestuur dit rapport geparafraseerd terugzie. Gebruik uw tijd beter en sla dit over.
Door Lezer (En soms schrijver) op
Beste Egbert, vijf kabinetten van 1963 tot 1968 begeleiden de besluitvorming uit 1963, aanzet eerste mijnnota,( http://resourcessgd.kb.nl/SGD/19651966/PDF/SGD_1 … tot 1965 (besluit eerste kamer) over onrendabele diepbouw steenkoolmijnen die niet konden concurreren tegen onze eigen goedkope gaswinning en rendabele dagbouw in het buitenland. Joop den Uyl was slechts de boodschapper op 17 december 1965 in Heerlen, in een kabinet dat viel in De Nacht van Schmelzer, de nacht van donderdag 13 op vrijdag 14 oktober 1966 en staat in deNederlandse politieke geschiedenis bekend als de nacht waardoor na het indienen van de motie-Schmelzer (tegen de eigen regering gericht) het kabinet-Cals ten val kwam.

- Kabinet de Quay
te Slochteren wordt het grootste aardgasvoorkomen ter wereld ontdekt.
- Kabinet Marijnen (1963-1965)
Hoogconjunctuur door onder meer aardgasvondsten begunstigen het financieel-economische beleid.
- Kabinet Cals. (1965-1966)
De minister van Ecomische zaken Joop den Uyl, gesteund door gouverneur Charles van Rooy en Frans Dohmen, voorzitter van de Nederlandse Katholieke Mijnwerkersbond (NKMB), gaf in deze toelichting aan dat de Limburgse mijnen -zowel de staatsmijnen als de particuliere mijnen- binnen tien jaar allemaal zouden worden gesloten. De minister deed hierbij de belofte dat geen sluitingen zonder vervangende werkgelegenheid zou volgen. Desondanks vervielen door het sluiten van de mijnen op den duur 45.000 directe, en zo'n 30.000 indirecte, arbeidsplaatsen. De nota bevat, naast een mijnsluitingsprogramma en na-ijlende mijnschade, een pakket van steunmaatregelen voor mijnondernemingen die met het oog op de werkgelegenheid de productie zullen voortzetten en maatregelen om industrievestiging in het herstructureringsgebied te stimuleren.
- Kabinet Zijlstra. (1966-1967)
Het kabinet handelt de begroting voor 1967 af, neemt een besluit over de winning van aardgas op de Noordzee.
- Kabinet de Jong (1967-1971)
De planning van de Eerste Mijnnota voorzag een geleidelijke afbouw van het sluitingsproces en was uitgestippeld tot 1974. Omdat het proces sneller verliep, kondigde minister De Block van Economische Zaken in november 1969, via de Tweede Mijnnota van 1 oktober 1969, de laatste versnelde fase aan van de mijnsluitingen. Het kabinet probeert via specifieke maatregelen economisch zwakkere regio's, zoals Zuid-Limburg en Noord-Nederland, te stimuleren. Hierbij wordt onder meer voorgesteld rijksdiensten te verplaatsen van het westen naar andere delen van het land.
Door De wandelaar (Tuinier) op
Natuurlijk grijpt Krimp zijn kans, voer voor economen en academici.
De afname van het aantal geboortes, het gebrek aan voldoende werkgelegenheid, urbanisatie en eventueel de opkomst van concurrerende regio’s zijn factoren die elkaar vaak versterken en voor verdergaande demografische krimp, ontgroening en vergrijzing zorgen. De gevolgen kunnen groot zijn voor de vastgoedmarkt, de arbeidsmarkt, de kwaliteit van de voorzieningen, de leefbaarheid en de aantrekkelijkheid van het gebied voor (potentiële) bewoners.
Genoeg 'bedenkwerk'
- 'Vanuit groei naar krimp: een omslag in denken'
- Krimpen met kwaliteit - Interbestuurlijk actieplan bevolkingsdaling (Rijk, VNG, IPO - 2009).,
- De nieuwe groei heet krimp - Een perspectief voor Parkstad Limburg (Nicis, 2009),
- Kansen voor een krimpend platteland (RLG, 2009)
- Krimpen met beleid - tussen afwachten en afbreken (Hospers, 2011),
- Noorderbreedte dossier Krimp, Ondernemend met krimp;
- Handreiking economische bedrijvigheid bij bevolkingsdaling (MinEZ, 2010);
- Ruimte maken voor krimp - Ontwerpen voor minder mensen (BNA, 2009)
- Van bestrijden naar begeleiden - demografische krimp in Nederland
Pfoei genoeg gedacht, nu doen, met een budget voor herstructurering langs de 1025 lange Nederlandse vastelandgrens om de historische administratieve breuklijn, ontstaan door Randstadwetgeving, in het land langs de grens te repareren. Als de gebieden aan weerszijden van de grens tot 20km primair worden beïnvloed, is dit een 'grensland met een oppervlak de helft van Nederland met 4 miljoen inwoners. Ontgrenzen en administratief ontschotten via een Commissaris van de Koning Grensland?

Door MijnTaal (Noorderling) op
Nee, het is altijd 'van Duitsen bloed' geweest. Het is een misverstand om te denken dat alleen Diets en niet Duits op Nederland(s) kan slaan. Het Woordenboek der Nederlandsche Taal (WNT) zegt bij Duitsch: "Etymologisch één met DIETSCH, zie ald[aar]".

De eerste betekenis van Duitsch is volgens het WNT 'Nederlands' ("In de 16de en 17de eeuw het gewone woord, thans, behoudens in sommige deelen van [Zuid-Nederland], in dit gebruik verouderd"). De tweede betekenis is "uit of van Duitschland" en de derde "goed Hollandsch, goed rond, flink, vroolijk". Het WNT zegt dat de tweede betekenis ontleend is aan het Duitse woord deutsch (dat overigens wel dezelfde oorsprong heeft). Tegenwoordig is Duits alleen in die betekenis, 'uit of van Duitsland', in gebruik. Nederlands is een jonger woord, dat is afgeleid van de landsnaam Nederland(en); het wordt gebruikt sinds de zestiende eeuw.

Diets is een bijvoeglijk naamwoord bij het in het Middelnederlands nog voorkomende woord diet, dat 'volk' betekent en verwant is met het Gotische thiuda (met dezelfde betekenis). Het verschil tussen Duits en Diets is als volgt ontstaan. De oudste Nederlandse (en Duitse) vorm van het woord is diut; daaruit zijn de vormvarianten diet en duut voortgekomen, en de bijvoeglijke naamwoorden diets en duuts. Die laatste vorm is 'gediftongeerd' tot duits (de lange u is een tweeklank ui geworden). Dat woord gebruiken we nu nog steeds, maar met een nieuwe betekenis - en diets is in onbruik geraakt.
Door Jhr. Van Avezathe en Zottegem (vrolijke en kritische burger) op
Eindelijk komen er mensen aan het woord die iets snappen van de praktijk en de maatschappij. Helaas heeft op het terrein van nut en noodzaak, zoals in het geval van de grensregio's, de Europese Unie hopeloos gefaald. Vanzelfsprekend zou het heel logisch zijn geweest om in het kader van de Europese handel veel aandacht te besteden aan de talen, Frans, Duits en Spaans, naast het Engels. Helaas, het taalonderwijs is alleen maar afgebroken door de kortzichtige bureaucraten. Een hele club bureaucraten houdt zich liever in Brussel bezig met de standaardmaat van condooms of voorschriften maken voor het telen van rechte komkommers. Het zou heel normaal moeten zijn om in Kerkrade te wonen en in Stolberg te gaan werken.
Door Jaap (adviseur) op
Wat een knappe mensen! Vijf jaar geleden was er een slimme wethouder die betoogde: 'Ik word doodziek van het woord krimp. We hebben gewoon teveel ruimte!".
En nu hebben zelfs economen dat ontdekt. Want teveel ruimte betekent...groeikansen...
Door Egbert ten Hoeve (gepensioneerd semi ambtenaar) op
Heel juist gezien meneer Anton M. In de negentiger jaren sprak ik met een helaas veel te vroeg overleden PvdA burgemeester in Zuid Limburg over samenwerking met zijn buurgemeenten. Zijn reactie: Niet over praten. Nederland moet eerst een deelstaat worden van Duitsland en dan zien we wel verder. Nederland is ondertussen een deelstaat van Europa met Duitsland als sterkste land. Wie weet, krijgt mijn gesprekspartner toch nog gelijk voordat ik ga hemelen.
In de totale discussie mis ik wel de universiteit van Maastricht. Die bestaat, naar ik vernam, dank zij buitenlandse studenten uit met name Duitsland. Vooral de medische faculteit heeft een grote aanzuigingskracht. Studenten gaan weg na hun bul in ontvangst te hebben genomen. Maastricht zou een achter afgelegen dorpje zijn als de universiteit niet meer zou bestaan. Kortom, werkgelegenheid is er nauwelijks en niet iedereen kan werknemer worden van Andre Rieu of de DSM. Zelf 'Flikken Maastricht'heef al een enorm overschot aan figuranten.Misschien een gek idee. Waarom maken we de mijnen niet weer open. Joop den Uil zal geen last meer hebben van de rijke KVP'ers in het 'verre' zuiden. Nu komen de kolen en masse aan in Rotterdam uit onder meer Amerika. Wat let ons om vele honderden buitenlandse mijnwerkers naar ons land te halen. De leegstand in de krimpprovincie zou er mee geholpen worden.
Door Vincent Thunnissen (strategisch adviseur) op
De kop is wat ongelukkig, maar de essentie klopt. De kracht en kwaliteit van bv. Zuid-Limburg vind je niet zozeer in vergelijking met NL-regio's. Veel beter is het om te kijken naar de verhouding in de Euregio. Anno 2003/4 stelde ik als extern adviseur voor de provincie vast dat ZL sociaalcultureel & daarmee demografisch meer verwant was met de zuidelijke katholieke regio's dan met NL. Sociaaleconomisch kon je zien dat ZL binnen die Euregio redelijk state of the art was, maar terugkijkend sterk conjunctureel meedeinde (en dat is niet prettig). Werk/werk- en woon/werkrelaties zijn er altijd geweest, of je vergaand moet normaliseren is de vraag.- tot nu toe kon het zonder. Leuk blijft dat ik beslag kon leggen op een boekwerk uit 1958 waarin de regionale bazen van toen al hoog opgaven van hun gezamenlijk potentie.
Leermomentje: grenzen liggen toevallig. ZL ligt niet ver weg in een soort blinde darm, maar midden in een grote grensoverschrijdende, sterk regio.
Door Nobby (animal cop) op
Mijns inziens een mooi staaltje wishful thinking als alle factoren goed en de zelfde kant op, zich zouden ontwikkelen. Maar dat lijkt een utopie. In Nederland werkt door het poldermodel nooit iets 100% door en heel vaak heb je tegenstrijdige belangen zodat het een het ander tegenwerkt. Maar in Rusland hebben ze het geprobeerd na de 2e wereldoorlog en een groot succes was het toch ook niet. Schuss!
Door Els Boers (auteur/adviseur) op
Als deze economen het rapport vertalen naar de grenzen binnen Nederland? De bizarre grens tussen Europees Nederland en Caribisch Nederland, emigreren en immigreren als je van het ene deel naar het andere deel gaat. Wat dat betekent economisch, in ieder geval is dat niet positief voor de uitwisseling tussen de beide Nederlandse gebieden.