Veiligheidsbeleving
De portefeuillehouders van de Stadsregio spraken donderdag over de bezuinigingen naar aanleiding van een vorige maand verschenen rapport van de Rotterdamse Rekenkamer naar de veiligheid in het openbaar vervoer. De Rekenkamer concludeerde onder meer dat de inzet van controleteams, conducteurs en camera's weinig effect hebben op de veiligheidsbeleving en de inzet hiervan heroverwogen kan worden. Dat zou vele miljoenen besparen.

Prioriteit
De Stadsregio vroeg de Rekenkamer donderdag om verduidelijking. Afgesproken is dat portefeuillehouder Baljeu over een aantal weken met een voorstel komt. ‘Verder is er niet beleidsinhoudelijk gesproken, al vinden de wethouders van de 15 aangesloten gemeenten het wel belangrijk dat sociale veiligheid een hoge prioriteit houdt’, aldus een woordvoerder. ‘Ze zal niet voorstellen dat alle controleurs verdwijnen.’

Gegoochel
Henk van der Maden, voorzitter van de ondernemingsraad van het Rotterdamse vervoersbedrijf RET, zat ook bij het overleg en luisterde met stijgende verbazing. ‘Dat rapport van de Rekenkamer past niet in onze visie. Ik noem het gegoochel met cijfers en gebakken lucht. Ze noemen het onwaarschijnlijk dat de inzet van controleurs in 2012 in Rotterdam een positief effect heeft op veiligheidsgevoelens van reizigers en baseren zich daarbij op een Gronings onderzoek uit 1995 op vier buslijnen. Is dat een meetinstrument? Dat neem je toch niet serieus? Het is te gestoord voor woorden.’

Zwartrijden
Ook het feit dat de relatie tussen zwartrijden en sociale veiligheid door de Rekenkamer in twijfel wordt getrokken begrijpt Van der Maden niet. Ze zeggen dat zwartrijders dan zichtbaar zijn waardoor reizigers zich onveiliger gaan voelen. Terwijl zwartrijders juist vaak problemen veroorzaken.’ De enige die zich kritisch opstelde, volgens Van der Maden, was wethouder Joost Eerdmans van Capelle aan den IJssel. ‘Hij wees erop dat niets aan de reizigers is gevraagd over hun onveiligheidsgevoelens.’

Arbeidplaatsen
Of de bezuinigingen er gaan komen is nog niet zeker, maar als Van der Maden kijkt naar de grootschaligheid dan maakt hij zich geen illusies. Veertig procent van de kosten zijn conducteurskosten en 40 procent controleurskosten. Dan valt daar het meest te halen. Zo’n inkrimping kan wel honderd arbeidsplaatsen kosten.’ De voorstellen moeten nog langs de gemeenteraden. Die zal Van der Maden dan ook gaan bezoeken. ‘Als die gesprekken geen invloed hebben, dan ga ik met het personeel praten en kunnen hardere maatregelen volgen. De onrust was al groot en neemt zo alleen maar toe.’

Geloofwaardig
 Ook de gevolgen voor het publiek zijn groot, vrees Van der Maden. ‘De sociale veiligheid in het openbaar vervoer straalt ook af naar de omgeving. Wat willen we nou? Meer veiligheid op straat? En nu keren ze het om. Dat zegt wat over je politieke geloofwaardigheid. Er is geen geld voor veiligheid.’

Budget
Volgens de Stadsregio-woordvoerder koppelt Van der Maden twee dingen die niet gekoppeld moeten worden. ‘We hebben vanaf dit jaar een structureel lager budget: van 290 naar 270 miljoen per jaar. De portefeuillehouders nemen hiervoor alles door: tarieven, lijnvoering en ook sociale veiligheid. We kijken ook wat we terug kunnen krijgen van die 35 miljoen die we investeren. De inkomsten van het RET door de beëindiging van het zwartrijden speelt daarbij ook een rol. Dat financieel voordeel ligt nu bij hen. De Rekenkamer wil dat beter scheiden. Verder wil ik niet vooruitlopen op de vraag of de bezuinigingen banen kosten. Dat is nergens op gebaseerd.’