of 59045 LinkedIn

Lang leve onze fouten en mislukkingen

AfbeeldingWoensdag 14 september had ik de eer moderator te zijn van de Nacht van de Leefomgeving in Pakhuis De Zwijger. Tijdens deze bijeenkomst werd de Balans van de Leefomgeving 2016 aangeboden aan Minister Schultz van het Ministerie van I&M.

Het was een intensieve en vooral ook inspirerende bijeenkomst. Stine Jensen, filosofe en publiciste trapte af. Ze haalde onder andere de titel van de Balans aan: “Richting geven – ruimte maken”. Het koppelstreepje had voor haar een bijzondere betekenis: alsof er niet gekozen wordt. Haar inbreng zette de zaal en mijzelf aan het denken. De frisse blik van een intelligente betrokken buitenstaander was de perfecte opening voor een avond waarin werd gereflecteerd op de staat van onze leefomgeving.

 

Perspectief, voortouw en eigen gedrag
Want die staat van onze leefomgeving levert een gevarieerd beeld op: met bodem, lucht en water gaat het behoorlijk goed. Maar qua biodiversiteit, milieudruk vanuit de landbouw, sociaaleconomische ongelijkheid, circulariteit en energie is het beeld minder rooskleurig.

 

Natuurlijk was de tijd te kort en om alle thema’s en opgaven uit te diepen. Wel werd helder dat niemand het antwoord of de oplossing heeft. Overheid, ondernemers en burgers hebben elkaar nodig om de volgende goede stappen te zetten. Het is daarbij aan de overheid om de doelen te bepalen en een perspectief te schetsen, aan ondernemers om daarin het voortouw te nemen en aan te geven waar knelpunten ontstaan en aan ons als burger om ook het eigen gedrag onder ogen te zien en te veranderen.

 

Ewald Breunesse maakte ons deelgenoot van de inzet van Shell en de dilemma’s die men tegenkomt in de transitie naar een duurzame energiehuishouding. Linda Docter liet zien dat gemotiveerde op circulariteit gerichte ondernemers ver kunnen komen, maar dat een aantal kaders en regels nog niet op de toekomst zijn afgestemd. Dit onderstreept de noodzaak om met elkaar in dialoog te blijven en er een gezamenlijke zoektocht van te maken, binnen een helder en onontkoombaar kader: een duurzame circulaire samenleving.

 

Fouten maken
Qua uitgangspositie staat Nederland er goed voor: korte lijnen, nabijheid, hoog opgeleid, welvarend. We hebben het in eigen hand om op onderdelen internationaal koploper te worden. Dan zullen we wel onze angst moeten laten varen om het level playing field op onderdelen los te laten. Zo betoogde ook Hans Mommaas, directeur van het PBL. De meest wezenlijke boodschap kwam misschien nog wel van Jan Jaap van der Wal: het is mensenwerk. We mogen dus fouten maken.

 

Ik voeg daar aan toe: we zullen fouten moeten maken. Een zoektocht zonder fouten betekent immers dat je niet afwijkt van de gebaande paden. En als de avond een zaak duidelijk maakte is het dat we nieuwe wegen zullen moeten inslaan, ook al is niet op voorhand altijd helder waarheen die weg ons leidt, maar dat heeft Mieke Telkamp ons ook al lang geleden voorgezongen.

Verstuur dit artikel naar Google+

Reageer op dit artikel
















Even geduld a.u.b.

Contactgegevens

AfbeeldingOver Morgen

Argonstraat 28

6718 WT Ede

+31 (0) 318 624299

overmorgen.nl

Meer nieuws

Wilt u eens in gesprek met Over Morgen?
Neemt u gerust contact met ons op.

Whitepapers

Bloggers