of 59232 LinkedIn

Bouwbesluit 2012: leuker kunnen we het niet maken; wel makkelijker!?

2 reacties

AfbeeldingHet vastleggen van regels voor het bouwen, verbouwen, slopen en gebruiken van gebouwen en bouwwerken stamt uit het begin van de vorige eeuw. In die tijd hadden de vastgestelde regels met name tot doel om de gezondheid van de gebruikers te regelen (naar aanleiding van de vele epidemieën die waren uitgebroken in arbeidersenclaves). In de Woningwet van 1901 is toentertijd een deel van deze regelgeving geregeld, veel werd echter overgelaten aan de gemeenten zelf. Dit had echter tot gevolg dat de regels per gemeente zeer konden verschillen. Gedurende de wederopbouw kort na de tweede wereldoorlog en in de jaren ‘60 en ‘70 van de vorige eeuw heeft een nadere uniformering van de bouwregels plaatsgevonden. Ook onder deze regelgeving zijn de gemeentelijke verschillen echter groot gebleven.

Om die reden is men tot de conclusie gekomen dat een uniforme en transparante regeling nodig was om de bestaande regelingen te vereenvoudigen en te  verduidelijken. Het resultaat van deze constatering is het Bouwbesluit van 1992 en 2003. Deze eerste poging heeft maar in beperkte mate geleid tot extra duidelijkheid en vereenvoudiging. Zo moest men naast het Bouwbesluit 2003 rekening houden met: de ministeriële regeling Bouwbesluit 2003, het Gebruiksbesluit, het Besluit aanvullende regels veiligheid wegtunnels (Barvw), en 418 (!) gemeentelijke verordeningen. Deze regelingen kenden ook elk hun eigen systematiek en begrippen, zodat door de bomen het bos nog nauwelijks te zien was.

 

Het Bouwbesluit 2012 beoogt de regeling met betrekking tot bouwvoorschriften nu echt eenvoudiger, duidelijker en transparanter te maken. De regeldruk en administratieve lasten zouden voor bouwbedrijven en gemeenten moeten verminderen. De bouwvoorschriften zijn dan ook zo volledig mogelijk geregeld in het Bouwbesluit 2012 en de daarbij behorende ministeriële regeling. De gemeentelijke bouwverordeningen blijven weliswaar bestaan maar moeten eenvoudiger en korter worden. Naast de integratie van bestaande regels bevat het Bouwbesluit 2012 ook enkele nieuwe regels. In dit artikel wil ik met u de belangrijkste juridische veranderingen doorlopen maar voor ik dat doe wil ik kort de structuur van het nieuwe Bouwbesluit 2012 schetsen.

 

Structuur

Het nieuwe Bouwbesluit 2012 kent dezelfde pijlers als het Bouwbesluit 2003, te weten: veiligheid, gezondheid, bruikbaarheid, energiezuinigheid en milieu. De structuur van het Bouwbesluit 2012 is ook hetzelfde gebleven: hoofdstuk 1 bevat de algemene bepalingen en procedurele voorschriften, hoofdstuk 2 tot en met 5 bevatten de specifieke bepalingen met betrekking tot de vijf pijlers (het overgrote deel van deze bepalingen komt overeen met het Bouwbesluit 2003), hoofdstuk 6 bevat bepalingen met betrekking tot installaties, in hoofdstuk 7 zijn voorschriften met betrekking tot het gebruik van bouwwerken opgenomen en hoofdstuk 8 bevat voorschriften over het slopen van bouwwerken en de manier waarop de bouw- en sloopwerkzaamheden moeten worden uitgevoerd. De hoofdstukken 6 tot en met 8 bevatten grotendeels bepalingen die eerder in het Gebruiksbesluit, het Barvw en diverse gemeentelijke verordeningen waren opgenomen. Hoofdstuk 9 sluit het Bouwbesluit 2012 af met enkele slot- en overgangsbepalingen.

 

Belangrijke wijzigingen

Hoewel het Bouwbesluit 2012 vele technische wijzigingen bevat, zijn voor een binnenlandse bestuurder de belangrijke wijzigingen met name op het juridisch vlak te vinden.

 

Veiligheid

Zoals al aangegeven heeft de wetgever met het nieuwe bouwbesluit beoogd om enkele bevoegdheden die eerder aan de gemeente waren toebedeeld nu rechtstreeks in het Bouwbesluit te regelen. Het meest evidente voorbeeld van een dergelijke keuze is de zogenaamde opvang- en doorstroomcapaciteit bij brandveiligheidseisen. Het Bouwbesluit 2003 kende in dit opzicht slechts enkele richtlijnen en liet het stellen van eisen aan de ontruimingstijd over aan Gemeenten. Het Bouwbesluit 2012 bevat rekenregels voor het berekenen van de minimale capaciteiten. Hiermee wordt een uniform kader gegeven voor de berekening van de benodigde capaciteit. Hierdoor worden de verschillen tussen verschillende gemeenten weggenomen; dit betekent dat de regels in sommige gemeenten zullen verzwaren en in andere zullen versoepelen als gevolg van deze wijzigingen.

Wel blijkt echter dat hoewel een dergelijke uniformering makkelijker lijkt, de praktijk weerbarstiger is. De berekeningssystematiek is erg ingewikkeld en de software die benodigd is, is vooralsnog niet beschikbaar.

 

Sloop- en bouwlawaai

Nieuw is ook de introductie van maximum geluids- en trillingsniveaus bij het slopen en bouwen van werken. Voordat men begint aan een werk zullen de geluids- en trillingsbelasting moeten worden berekend. Als hierbij al blijkt dat er grenzen worden overschreden, kan de gemeente het verlenen van een omgevingsvergunning weigeren. Mocht gedurende de werkzaamheden (zowel sloop als bouw) blijken dat de gestelde waarden worden overschreden, dan kan de gemeente een werk direct laten stilleggen.

 

Verbouw

Op het gebied van de verbouweisen heeft een grote verandering plaatsgevonden. Onder vigeur van het bouwbesluit 2003 was het uitgangspunt dat ook bij een verbouwing aan de nieuwbouweisen moest worden getoetst. Indien de bouwer niet aan bouwvoorschrift kon voldoen moest hij een ontheffing aanvragen. De beslissingsbevoegdheid met betrekking tot de ontheffing lag bij de gemeente. Dit is onder het Bouwbesluit 2012 geheel anders. Het Bouwbesluit 2012 kent als tegenhanger van vrijwel alle voorschriften zogenaamde verbouwvoorschriften. Soms zijn deze verbouwvoorschriften concreet en specifiek aangeduid maar over het algemeen wordt het verbouwniveau omschreven als: “rechtens verkregen niveau”. Door de Cobouw is deze wijziging al bestempeld als de belangrijkste wijziging ten opzichte van het ‘oude’ Bouwbesluit 2003. De introductie van het “rechtens verkregen niveau” betekent dat niet langer de nieuwbouw eisen gelden ingeval van een verbouwing maar dat er wordt getoetst aan de situatie van voor de verbouwing. Kort gezegd betekent dit dat het resultaat van een verbouwing kwalitatief minimaal gelijk moet zijn aan de legale oude situatie. Een voorbeeld: een woning heeft in de huidige situatie deuren die lager zijn dan de ingeval van nieuwbouw vereiste 2,30m. Onder het nieuwe bouwbesluit mogen de na de verbouwing terug te plaatsen deuren wederom lager zijn dan 2,30m. De deuren mogen echter niet lager zijn dan dat ze voor de verbouwing waren. Het rechtens verkregen niveau betekent echter wel dat de oude situatie wel overeenstemming moet zijn geweest met de toentertijd geldende regels en/of de verleende vergunningen. Het is niet ineens mogelijk geworden om op deze wijze illegale bouwwerken te legaliseren.

 

Deze nieuwe regeling houdt niet in dat een renovatie geheel vergunningsvrij is geworden. Er vindt echter vooraf geen toetsing meer plaats aan de nieuwbouwregels. Voor de vraag of een verbouwing vergunningsplichtig is, komt men nog steeds in de relevante omgevingsrechtelijke wetgeving terecht.

Ook met betrekking tot de verbouw van woningen geldt dat de bevoegdheden van de gemeente om vooraf eisen te stellen danig zijn beperkt.

 

Rariteit

Naast de bovenstaande juridische wijzigingen wil ik u de volgende technische wijziging niet onthouden. Onder vigeur van het Bouwbesluit 2012 hoeven een toilet- en badruimte niet langer afsluitbaar te zijn. Dit betekent dat er dus geen deur tussen een verblijfsruimte en de toiletruimte hoeft te zitten. Hoewel dit in de praktijk waarschijnlijk weinig tot geen gevolgen zal hebben wilde ik u deze rariteit niet onthouden.

 

Conclusie

Het nieuwe bouwbesluit leidt op diverse punten tot een inperking van de mogelijkheden van de gemeente om vooraf zelf actief invloed uit te oefenen op de bouwkwaliteit. Bij de introductie hebben vereenvoudiging, kostenverlaging en uniformering van regels voorop gestaan. De regels zijn tussen gemeenten gelijk getrokken, bedrijven weten van tevoren aan welke regels ze moeten voldoen en hoeven niet langer te wachten op een gemeentelijke ontheffing. Last but not least worden hierdoor de kosten voor het verbouwen (in algemene zin) lager. Echter, de regeldruk blijft onder het nieuwe bouwbesluit onverminderd groot en woningen dienen (natuurlijk), ondanks de versoepelde regels, na voltooiing van de bouw wél aan het Bouwbesluit 2012 te voldoen. Voor de gemeenten rest dus nog steeds de schone taak om hier haar toezichthoudende functie te vervullen, zij kunnen slechts van tevoren minder invloed uit oefenen. De vraag blijft dan ook of het Bouwbesluit 2012 het binnenlands bestuur überhaupt tegemoet  is gekomen. Leuker konden ze het niet maken en blijkbaar ook niet voor iedereen makkelijker.

Verstuur dit artikel naar Google+

Reageer op dit artikel
















Even geduld a.u.b.

Reactie op dit bericht

Door Dhr. Bongers (geen) op
Helaas vind ik bovenstaand artikel niet goed te begrijpen in een fragment van het onderdeel 'verbouw': Voorbeeld: een berging/hobbyruimte werd in 1995 vergund. En sinds nu aantal jaar illegaal bewoond. Voor legalisering van bewoning zou je m.i. moeten kijken wat de regels zijn als je nu voor de vergunde schuur functiewijziging naar wonen zou doen. Brochure van de overheid over Verbouwen geeft aan bij functiewijziging eerst kijken naar eisen bestaande bouw voor de nieuwe gebruiksfunctie 'wonen'. (Infoblad Bouwbesluit 2012 verbouw en functiewijziging.pdf van het Ministerie.
Dat geeft m.i. aan: Waar niet wordt voldaan verbouwen tot verbouwniveau. Waarbij dan per te verbouwen onderdeel te kijken is wat het verbouwniveau moet zijn.

Wat denkt u van dit voorbeeld?

met vriendelijke groet,
Dhr. Bongers

AfbeeldingHekkelman advocaten en notarissen

Prins Bernhardstraat 1,

6521 AA Nijmegen

Postbus 1094,

6501 BB Nijmegen

T: 024 382 83 84

F: 024 360 04 50

www.hekkelman.nl

binnenlandsbestuur@hekkelman.nl

Meer nieuws

Bloggers

Nieuw: Vastgoed nieuwsbrief

Wilt u op de hoogte blijven van ontwikkelingen op het gebied van vastgoed?

 

Meld u dan hier aan.

Whitepapers

Publicaties

Agenda seminars

AfbeeldingHekkelman Advocaten & Notarissen houdt u op de hoogte van actuele ontwikkelingen. Zo organiseren wij regelmatig seminars om deze ontwikkelingen en onze kennis met u te delen.

 

Klik hier voor onze seminaragenda.

Bekijk ook onze partnerpagina op Bestuur en Organisatie

Klik hier