of 59045 LinkedIn

Als we de natuur echt verder willen helpen, moeten we de regels veranderen

De Europese Commissie voert een ‘Fitness Check’ uit van de Europese natuurregelgeving, om te bepalen of deze wel goed aansluit bij de achterliggende doelen. Natuurbeschermingsorganisaties – gesteund door de milieuministers van Frankrijk, Italië, Spanje, Kroatië, Luxemburg, Polen, Roemenië en Slovenië – roepen op om niet te tornen aan de Vogel- en Habitatrichtlijnen (VHR). Zij vrezen dat de wens tot minder regeldruk ten koste gaat van natuurbescherming. Maar juist de rigide en complexe regelgeving is een bedreiging voor de natuur, betogen ecoloog Roderick Groen (Arcadis) en advocaat Christine Visser (Straatman Koster advocaten).

We steunen de oproep om niet te tornen aan het beschermingsniveau van kwetsbare en bedreigde natuur, maar we zetten wel onze vraagtekens bij de effectiviteit van de huidige regelgeving en de interpretatie ervan door de overheid en de rechter.

 

Nederland telt 160 Natura 2000-gebieden waardoor elke maatschappelijke ontwikkeling van enige schaal al gauw raakt aan beschermde natuur. Waar vooruitgang gewenst is, bood ons poldermodel raad: als een ingreep schade dreigde te veroorzaken aan beschermde natuurwaarden, moest de natuur op die plek - of elders - worden versterkt. De ontwikkelaar moest in de natuur investeren om zijn plannen te realiseren.

 

Het Europese Hof heeft met de uitspraak over de verbreding van de A2 in 2014 (Briels-arrest) de deur voor dergelijke win-win situaties dichtgegooid. Volgens het Hof kan eventuele schade op de ene plek niet elders worden ‘gerepareerd’, zelfs niet als het saldo ruimschoots positief is voor de natuurwaarden. Slechts wanneer sprake is van ‘dwingende redenen van groot openbaar belang’ en er geen alternatieven zijn, is een uitzondering mogelijk.

 

Met deze strikte interpretatie, blokkeert de VHR elke ontwikkeling die lokaal schade zou kunnen veroorzaken maar per saldo positief uitpakt. Er wordt geheel voorbij gegaan aan sociale, economische en culturele belangen, waaraan in diezelfde VHR expliciet wordt gerefereerd.

 

De eenzijdige focus op schade treft niet alleen economische ontwikkelingen, maar frustreert evengoed duurzame recreatieve voorzieningen. Dankzij een ‘natuurinclusieve benadering’ was er binnen beschermde natuur bijvoorbeeld ruimte voor fiets- en wandelroutes. Met de nu opgeworpen hordes is het verstandiger om fietspaden ver van beschermde  habitats weg te houden om niet te stranden in langlopende procedures. Investeren in natuurkwaliteit helpt daarbij niet, het is zelfs een juridisch risico. Gevolg: het ‘haalbare’ fietspad wordt ontdaan van natuurbeleving en –educatie, maakt een enorme omweg en vraagt veel meer asfalt.  Een potentiële win-win wordt lose-lose.

 

Het draagvlak voor natuur en natuurbescherming lijdt hieronder. Natuur verdwijnt achter een hek en natuurbescherming verwordt tot een machtig wapen voor nimby’s (not in my back yard) en een nachtmerrie voor iedereen die wat wil ontwikkelen; dan schiet wetgeving zijn doel voorbij.

 

Bovendien wreekt zich dat de huidige regelgeving  geen recht doet aan het dynamische karakter van natuur. De natuur is altijd in beweging, maar natuurwaarden die door de wetgeving worden beschermd zijn gebaseerd op een snapshot van één moment; de ingangsdatum van de wettelijke bescherming. Als een duin dichtgroeit sturen we een bulldozer, als een petgat dichtgroeit gaan we baggeren. Maar als we natuurlijke dynamiek willen (her)introduceren, staat regelgeving dit in de weg. Alles moet worden afgemeten aan deze momentopname, wat ook stof biedt om eindeloos door te procederen. Ecologen en advocaten moeten de complexe materie voor procederende partijen maar zien te doorgronden. De aandacht kan beter uitgaan naar het versterken van bedreigde en kwetsbare natuur in ruil voor maatschappelijke of economische ontwikkelingen. 

 

De fitness check is een belangrijk moment om de flexibiliteit die de natuur wel heeft, terug te brengen in de regelgeving. Wij roepen betrokkenen op om niet uit angst voor verslechtering vast te houden aan regels die natuurontwikkeling, investeringen daarin en draagvlak ervoor belemmeren. De regels moeten herijkt en aangepast worden zodat natuur en economie elkaar kunnen versterken.

 

Christine Visser, advocaat, Straatman Koster advocaten

Roderick Groen, ecoloog, Arcadis

 

Contact: Roderick.Groen@arcadis.com en C.Visser@straatmankoster.nl

Verstuur dit artikel naar Google+

Reageer op dit artikel
















Even geduld a.u.b.

Reactie op dit bericht

Door Piet van Noort (Kustcriticus ) op
Dit roep ik al jaren maar helaas heeft de zandhandel de politieke macht in Den Haag. Rijkswaterstaat is daarbij de grootste boosdoener omdat het beheren van miljoenen euro's belangrijker is dan de natuur verder te helpen. Zand suppleren is het grote monopoliespel !!!! Beter zou zijn als er zand vastgehouden zou worden. Het Kennemerstrand en de Eijerlandsedam zijn positieve voorbeelden om suppleties en daarmee CO² uitstoot te verminderen.
Door hans kampf (gepensioneerd ambtenaar LNV) op
Leg dit artikel eens voor aan Dr. Ladislav Miko, voormalig hoofd van de natuurzaken van de EC in Brussel, nu Sanco. Hij was zo geïnteresseerd in de ontwikkeling van de Nederlandse natuur, dat hij een paar jaar geleden, samen met zijn medewerker Ollie Ojala, met mij twee dagen incognito op stap is geweest om een aantal natuurontwikkelingsgebieden in NL buiten, en niet op kantoor, te bekijken. Hij kreeg van de beheerders overal te horen, dat de VHR zo moeilijk is om goede dingen voor elkaar te krijgen. Zijn antwoord was steeds, dat de VHR steeds verkeerd wordt geïnterpreteerd, en dat er veel meer mogelijkheden zijn, dan de ambtenaren in de lidstaten voor mogelijk houden. Hij ergerde zich aan de kan-toch-niet houding van de NL-ers. Ik ben erg benieuwd naar zijn antwoord.

Contactgegevens

AfbeeldingArcadis Nederland BV

Piet Mondriaanlaan 26

3812 GV Amersfoort

Postbus 220

3800 AE Amersfoort

 

Tel +31 88 4261261

E-mail info@arcadis.nl

www.arcadis.com/nl/nederland

Meer nieuws

AGENDA

Bloggers

Whitepapers