Een regeerakkoord is een mengeling van wensen, plannen en voorspellingen. Wensen van wat het kabinet voor elkaar wil krijgen, plannen voor de manier waarop het kabinet dat wil doen, en voorspellingen over hoeveel het kabinet daarvoor moet uitgeven en aan belastingen wil binnenkrijgen.

Dat geldt dus ook voor de voorspellingen in het regeer akkoord van de groei of krimp van de gemeentelijke budgetten; dat zijn geen zuivere economisch-wetenschappelijke voorspellingen maar voor een belangrijk deel wensen. Dat die voorspellingen behoorlijk mis kunnen zijn, bleek bij het vorige kabinet.

In zijn regeerakkoord in februari 2007 kondigde het kabinet Balkenende-IV aan dat de gemeentebudgetten eerst enkele jaren minder zouden groeien dan voorheen werd gedacht, daarna zouden de budgetten wat meer gaan groeien. In 2011 zouden de gemeenten 200 miljoen euro meer uit het gemeentefonds mogen verwachten dan ze voorheen mochten verwachten. En het plan van dat kabinet was dat het kabinet mocht beslissen waaraan de gemeenten hun geld uitgaven.

Maar enkele maanden later, bij een nauwkeurigere doorrekening van het regeerakkoord in juni 2007 door het ministerie van Financiën, bleek het gemeentefonds in 2011 niet 200 miljoen euro maar 450 miljoen euro hoger te zullen worden. En het plan van het kabinet om te beslissen waaraan de gemeenten hun geld uitgaven, ging bij het bestuursakkoord van tafel.

Als er geen financiële crisis zou zijn uitgebroken maar de economie gewoon verder zou zijn gegroeid, dan zou het gemeentefonds in werkelijkheid nog veel hoger zijn geworden, want van de geplande bezuinigingen van het vorige kabinet kwam niet zoveel terecht. Maar er kwam wel een crisis, en alle gemeenten die hun wensen en plannen hadden afgestemd op de nieuwste voorspellingen van het kabinet kwamen van een koude kermis thuis.

Als het nieuwe kabinet dus over één of twee weken zijn regeerakkoord en zijn bezuinigingen presenteert, dan is het zeer onverstandig als de gemeenten de doorrekening daarvan voetstoots en klakkeloos aanvaarden als dé voorspelling voor 2014. Het lijkt me daarom evenzo onverstandig als de gemeenten hun financiële beleid en hun meerjaren begrotingen daarop strak gaan afstemmen.

Een regeerakkoord is een mengeling van wensen, plannen en voorspellingen, waarbij de wensen en plannen duidelijk voorop staan. Daarom is het beter als de gemeenten hun beleid niet laten afhangen van de voorspellingen van het kabinet voor 2014, maar er vooral voor zorgen dat hun eigen wensen, hun eigen beleid, en hun eigen bezuinigings plannen stabieler zijn dan de voorspellingen van het Rijk over de groei en krimp van de gemeentebudgetten.