of 59250 LinkedIn

Op naar de Omgevingswet!

Op naar de Omgevingswet! Met meer ruimte voor gemeenten voor ‘couleur locale’ en vooral een andere manier van werken. Met nieuw kerninstrumentarium, ondersteund door een “Digitaal Stelsel Omgevingswet” (DSO).
Reageer

Sinds april van dit jaar maak ik deel uit van het “Team invoering Omgevingswet” van de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG). Niet alleen een superleuk team, maar ook een indrukwekkende uitdaging.

Per 1 januari 2021 treedt de nieuwe Omgevingswet in werking. Een wet die een ingrijpende stelselwijziging inluidt, met meer ruimte voor gemeenten voor ‘couleur locale’ en vooral een andere manier van werken. Met nieuw kerninstrumentarium, ondersteund door een “Digitaal Stelsel Omgevingswet” (DSO). Gefragmenteerde, sectorale aanpakken vanuit verkokerde overheidsorganisaties moeten plaatsmaken voor een integrale benadering van de fysieke leefomgeving. Daarin komen allerlei thema’s samen, waaronder ruimtelijke ordening, economie, gezondheid, duurzaamheid et cetera. Vooral die integrale benadering betekent een ingrijpende omslag, zeker ook voor gemeentelijke organisaties. Tegelijkertijd zal er nog heel wat bedacht, besproken, verfijnd en nader ingevuld moeten worden.

 

De invoering van de nieuwe Omgevingswet is vooral nog een zoektocht, waarin de wet weliswaar al in de steigers staat en waarin al druk wordt ‘getimmerd’ aan het ondersteunende digitale stelsel, maar waarin gelukkig ook nog tijd en ruimte is voor het experiment, voor praktijkproeven, voor uitproberen, vallen en opstaan. Gek, zult u wellicht zeggen, dat dan al een digitaal stelsel wordt gebouwd, want er zijn dan toch nog veel vraagtekens en onzekerheden? Aan de ene kant begrijp ik die terechte vraag, aan de andere kant snap ik ook dat al een begin is gemaakt met de bouw van het DSO. Dat DSO is immers een belangrijke randvoorwaarde om de wet straks goed te kunnen uitvoeren en dus moet het DSO er zijn zodra de wet in werking treedt. Gelukkig heeft men er voor gekozen om de bouw van het DSO eerst en vooral te beperken tot dat wat per datum inwerkingtreding van de nieuwe Omgevingswet per se beschikbaar moet zijn om de huidige dienstverlening te kunnen continueren. Pas daarna wordt het DSO verder uitgebouwd. 

Het DSO wordt dus stapsgewijs ontwikkeld en bovendien in nauw overleg met de beoogde gebruikers, waaronder de gemeenten. Neemt dat de zorg weg dat de bouw van het DSO te ver op de muziek vooruitloopt? Volgens het Bureau ICT-toetsing (BIT) wordt het DSO nu al te complex en zou het in opzet en functionaliteit vereenvoudigd moeten worden. Ik kan niet goed beoordelen of dat het geval is, maar ben wel van mening dat de bouw van een groot en belangrijk systeem als het DSO sowieso kritisch moet worden gevolgd. Niet alleen omdat er veel belastinggeld mee gemoeid is, maar ook omdat de bouw van het DSO noodzakelijkerwijs vooruitloopt op een praktijk die nog lang niet is uitgekristalliseerd. 

Ik snap dat met de bouw van het DSO niet kan worden gewacht totdat alles helemaal duidelijk is; bovendien zal die situatie nooit worden bereikt. Er zal altijd onzekerheid en gelukkig ook voortschrijdend inzicht zijn, waardoor digitalisering per definitie risico’s kent. Verstandige keuze van het DSO-team dus om niet meteen grote stappen te zetten of vanuit een “blauwdruk” te werken, maar in overleg met de beoogde gebruikers hooguit kleine stapjes te zetten en telkens opnieuw te bekijken wat in de nog sterk veranderende context een volgende verstandige zet kan zijn. Van groot belang is dan wel dat de beoogde gebruikers die met de bouw van het DSO meekijken en meedenken, goed op de hoogte zijn van de nieuwe Omgevingswet en vooral de door die wet beoogde nieuwe manier van (integraal) werken al volledig hebben geïnternaliseerd. Die gebruikers zijn er ongetwijfeld, maar niet altijd in de kringen die het leuk vinden om mee te denken over digitalisering. En daar schuilt wat mij betreft het grootste risico: Dat we een DSO ontwikkelen samen met mensen die nog onvoldoende in staat zijn of in staat zijn gesteld te denken en te werken volgens de nieuwe Omgevingswet. Geen verwijt aan wie dan ook, maar is in de gapende kloof die nog altijd bestaat tussen de wereld van beleid en bestuur aan de ene kant en de wereld van ICT en digitalisering aan de andere kant, wel een punt om uiterst alert op te zijn.

 


André van Nijkerken
 
 

Neem voor meer informatie over dit onderwerp contact op met mij:

 

  andre.van.nijkerken@mxi.nl
Verstuur dit artikel naar Google+

Reageer op dit artikel
















Even geduld a.u.b.

Contactgegevens

AfbeeldingBezoekadres
Sparrenheuvel 32
3708 JE Zeist

Postadres
Postbus 477
3700 AL Zeist

T (030) 2 270 500
E info@mxi.nl
I www.mxi.nl

Meer nieuws

Whitepapers

Bloggers