of 59054 LinkedIn

Achtergrond

  • Inloggen bij de overheid via Idensys kan straks op meerdere manieren; bijvoorbeeld met een smartcard, door wachtwoordbevestiging op je telefoon of misschien wel met gezichtsherkenning. De toch al flink gedigitaliseerde gemeenten Rotterdam en Molenwaard waren er als de kippen bij om aan de pilot deel te nemen.

    Hoe Idensys de gemeente leuker maakt

    Vergeet DigiD. Over een paar jaar logt – als alles goed gaat – iedereen bij de gemeente in via Idensys. Zo kunnen burgers veiliger en via meerdere inlogmiddelen hun identificatie verrichten. Rotterdam, Molenwaard en Hollands Kroon zijn de eerste testgemeenten.

  • De provincie Zuid-Holland heeft zich voorgenomen alle besluiten van Gedeputeerde Staten en onderliggende stukken te publiceren op de site van de provincie en nog beter inzicht te bieden in haar begroting en uitgaven. Al tijdens de vorige bestuursperiode besloot het provinciebestuur alle bonnetjes en declaraties openbaar te maken.

    Zuid-Holland maakt zichzelf transparant

    Zuid-Holland gaat provinciale besluiten met onderliggende stukken openbaar maken. Hetzelfde geldt voor data over alle beleidsterreinen. Volgens bestuurskundige Paul Frissen begeeft de provincie zich op glad ijs. ‘De plannen voor het delen van open data zijn naïef of gevaarlijk.’

  • Uit een steekproef met e-maildomeinen van vijftig verschillende gemeenten blijken slechts drie van hen aan de moderne standaarden voor veilige e-mail te voldoen: Den Haag, ‘s-Hertogenbosch en Woerden. Grote gemeenten als Amsterdam, Rotterdam en Utrecht lukt dat niet.

    ‘Gênant slechte’ beveiliging e-mail

    Vrijwel geen gemeente voldoet aan de verplichte beveiligingsstandaarden voor e-mail, zo blijkt uit een steekproef van Binnenlands Bestuur. Criminelen hebben met hun phishing mails vrij spel. Terwijl de beveiliging eenvoudig is te regelen. 

  • Informatie die door gemeenten aangemerkt wordt voor blijvende bewaring moet volgens de Archiefwet na maximaal twintig jaar verhuisd zijn naar zogeheten archiefbewaarplaatsen. Daar is de informatie openlijk beschikbaar en wordt alles blijvend bewaard. Door de digitale revolutie sinds de jaren negentig zijn gemeenten steeds minder informatie op papier gaan bewaren. Er ontstonden immers nieuwe digitale opties voor archiveren. Deze opties zijn niet altijd even duurzaam gebleken, denk aan verouderde software en floppy’s en cd-roms die na verloop van tijd onleesbaar zijn.

    Digitaal is nog niet duurzaam

    Ongeveer de helft van de gemeenten ondervindt problemen met informatie die op verouderde wijze is opgeslagen, zoals op floppy’s, taperecorders en cd-roms. Dat blijkt uit onderzoek van Binnenlands Bestuur onder eindverantwoordelijken voor het archief. Een ruime meerderheid zegt informatie te missen. En hoe sla je alle tweets op?

  • ‘Er ontstond een scherpere houding. Je kan niet iedereen die aan de balie verschijnt op zijn blauwe ogen geloven’, aldus Gerdine Keijzer-Baldé, directeur van de Rijksdienst voor Identiteitsgegevens. Ook haar collega Kirt Isik, nu twee jaar als adviseur in dienst, ziet dat het fraudebewustzijn bij de overheid toeneemt.

    Burgers betrappen

    Een verhuizing, geboorte of overlijden doorgeven ging altijd via het loket. Nu kan het binnen een paar muisklikken zijn gepiept. Dat biedt kansen voor fraudeurs, maar ook voor fraudebestrijders. Via data-analyse kunnen frauderende burgers eerder worden betrapt.

  • Het Nationaal Cyber Security Centrum (NCSC) constateert dat de overheid veelvuldig doelwit is van diverse vormen cryptoware. De ransomware-variant Cryptowall kon in 2014 in vijf maanden tijd wereldwijd ongeveer 625 duizend computersystemen infecteren, waarvan er zich vermoedelijk 5.000 in Nederland begaven.

    Klik hier, alles kwijt

    Elke gemeente heeft te maken met mailtjes die na opening computers plat leggen. Je teweer stellen tegen deze cryptoware is lastig. ‘De afzenders werken steeds professioneler.’

  • Nieuwe technologie creëert in een ­razend tempo mogelijkheden voor overheden om de dienstverlening aan burgers en bedrijven sneller en beter te regelen. Maar daar maakt de Nederlandse overheid volgens digicommissaris Bas Eenhoorn te weinig gebruik van. ‘Bedrijven en burgerinitiatieven zijn vaak verder dan de overheid. We stagneren in onze digitalisering ten opzichte van andere landen. Het is mijn taak om het bewustzijn daarvan aan te jagen.’

    ‘Haal meer ict-kennis in huis’

    De digitalisering van de Nederlandse overheid gaat te traag. Digicommissaris Bas Eenhoorn wil 150 miljoen euro extra, meer intergemeentelijke samenwerking en meer digitale kennis. ‘Iedere burgemeester moet weten wat blockchain is.’ 

  • Dick Berlijn (66) zit na zijn pensionering als eerste commandant der strijdkrachten niet stil. En niet om golfballetjes te slaan in Key Biscane. Vanochtend was de cyberveiligheidsadviseur van Deloitte in de hoofdstad om er met burgemeester Van der Laan en korpschef Aalbersberg te praten over de kansen van gemeenten binnen het internet der dingen.

    ‘Overheidsdata het nieuwe goud’

    Overheden moeten zich beter realiseren wat ze te verliezen hebben, meent cyberveiligheidsadviseur van Deloitte generaal b.d. Dick Berlijn. Dan zouden ze zich meer bekommeren om de veiligheid van het internet.

  • Datacenters leveren gemeenten werkgelegenheid op (zie kader rechtsonder), maar slurpen tegelijk energie. Dat betekent dat de vestiging van een datacenter haaks kan komen te staan op lokale duurzaamheidsambities. Het onderwerp staat in vele bestuurlijke agenda’s, maar lange tijd werd het amper besproken. Pas sinds het Energieakkoord van september 2013 is dat veranderd en zijn regionale partijen ermee aan de slag gegaan.

    Duurzame slurpers

    Datacenters vormen een sterk groeiende, maar tegelijk energie slurpende bedrijfstak. Vaak staat de komst van een datacenter haaks op gemeentelijke duurzaamheids­ambities. Maar restwarmte blijkt een bron voor onvermoede doeleinden.

  • fel liggen, wifi-wachtwoorden op het prikbord, collega’s die inloggegevens met elkaar delen. Bij veel gemeenten moet nog een slag worden gemaakt om te kunnen voldoen aan de nieuwe, strengere Europese privacyreglementen voor publieke organisaties, zo stelde privacy-specialist Marieke Thijssen van advocatenkantoor Hekkelman vorig jaar in Binnenlands Bestuur. Zeker nu die Europese regels vermoedelijk al in 2018 in werking treden.

    Alles op slot

    Europa legt gemeenten binnenkort strengere regels op ter bescherming van de privacy van burgers. In Zaanstad en de Brabantse Kempen wordt er op ­geanticipeerd. ‘Veel zaken zijn niet meer toegankelijk voor onbevoegden, maar dat kunnen ook je directe collega’s zijn.’