De inrichting van de organisatie en haar informatiehuishouding dient de werkprocessen van A tot Z te ondersteunen. Dit stelt hoge eisen aan de informatiearchitectuur. In de werkprocessen worden immers vele verschillende registraties gebruikt die her en der, binnen en buiten de eigen organisatie worden bijgehouden. De toegankelijkheid van die gegevens is essentieel, evenals de volledigheid en juistheid daarvan. Het snel en flexibel inrichten van de informatievoorziening, bij voorkeur met herbruikbare programmatuur, voorziet in de noodzaak om in een dynamische omgeving adequaat te opereren.

Systemen van integrale informatie voorzien in deze eis: flexibele ondersteuning van veranderende en afdelingsoverstijgende werkprocessen met behulp van toegankelijke registraties. Om dergelijke systemen te realiseren is het gebruik van geografische informatie onontbeerlijk. Geografische informatie brengt samenhang in verschillende gegevens en legt dwarsverbanden aan. Ken je de locatie van een object, dan ken je de gegevens daarvan. Google levert het belangrijkste bewijs van deze stelling. “Was geografie tot een aantal jaren terug het exclusieve domein van specialisten, door Google is locatie-informatie nu de norm van het grote publiek” zegt Gerard Hagen, oprichter van Vicrea. Die publieke norm vertaalt zich snel naar de wijze waarop organisaties hun informatiesysteem inrichten, omdat het dezelfde wereld is.

De locatie houdt niet alleen het object maar ook de gegevens van dat object op hun plaats. Dat pleit ervoor de geografische kenmerken van een object net zo te registreren als de administratieve gegevens. Locatie, vorm en oppervlakte van een object zijn net zo relevant als de eigenaar, de marktwaarde en de naam. Omdat er geen verschil is, hoeven we ook geen verschil te maken en registreren we bij voorkeur alle gegevens in één (ruimtelijke) database. Als we dat doen zijn gegevens dus altijd snel te vinden, waar ze in de organisatie ook worden bijgehouden. Deze snelheid is een essentiële voorwaarde voor een integrale informatie.

De kwaliteit van gegevens in termen van volledigheid en nauwkeurigheid is een belangrijke succesfactor van geïntegreerde informatiesystemen. Nu is het bekend dat de gegevenskwaliteit door die integratie juist een enorme ‘boost’ krijgt. Door de openbaarheid van gegevens wordt de kwaliteit daarvan versneld verbeterd. Gegevens zijn immers door iedereen te zien en te gebruiken, waardoor er een sociale controle ontstaat op die kwaliteit. Geografie maakt het mogelijk om datasets van afdelingen snel met elkaar te vergelijken en te beoordelen op nauwkeurigheid en volledigheid. Zo leidt een vergelijking tussen de WOZ-objecten in de WOZ-registratie met die in de kadastrale registratie niet zelden tot opmerkelijke verschillen. Zonder de geografie komen die verschillen niet of minder snel boven water. Gebruik van geografie maakt het mogelijk de kwaliteitsverbetering van gegevens als een gezamenlijke, organisatiebrede verantwoordelijkheid te nemen.

Als met geografie veel gegevens binnen handbereik komen is het ook eenvoudiger om deze gegevens te gebruiken voor beleidsanalyses. GIS-analyses winnen snel terrein ter onderbouwing van het beleid. VROM heeft eerder dit jaar de gemeente Heiloo geprezen vanwege haar innovatieve analyses op basis van gecombineerde WOZ- en BAG-gegevens van het huisvestingsbeleid in de gemeente. Deze nieuwe inzichten worden gebruikt bij het toetsen en het op termijn aanpassen van beleid. Hierdoor kan de gemeente beter vraaggestuurd werken op het gebied van planontwikkeling en huisvestingsbeleid.

Ten slotte, en niet onbelangrijk, maakt geo-informatie het mogelijk om veel en complexe gegevens krachtig te communiceren. Een plaatje zegt immers meer dan duizend woorden.

Geo-informatie heeft alle eigenschappen in zich om informatiesystemen onderling aan elkaar te relateren en informatie krachtig te communiceren. In Nederland is Vicrea één van de weinige organisaties die al ruim tien jaar binnen dit thema pioniert. Sinds de overheid het belang van geo-informatie in haar (basis)registraties onderkent en de registratie van geografie steeds meer een wettelijke basis geeft, zijn toepassingen van geo-informatiesystemen in een stroomversnelling geraakt. Vicrea’s oplossing voor de BAG is daarvan een typische exponent en heeft in de afgelopen drie jaar de toon gezet in gemeenteland. Maar het gaat verder. Zonder registratie van de geografie is de Wkpb slecht uitvoerbaar en is de WOZ-registratie minder nauwkeurig. “Geo heeft zich een plek verworven in de hoofdstroom van de IT,” stelt Jeroen Brakel van Vicrea. Ook de Waarderingskamer laat niet na het belang van geografie te benadrukken. “Het is mijn overtuiging dat de geografische component steeds belangrijker wordt: daarmee koppel je het aan een vaste plek op aarde. Ik sluit niet uit dat in de toekomst de geografische component zelfs belangrijker wordt dan de administratieve,” aldus ir. C. Remmers van de Waarderingskamer onlangs tijdens een demonstratie in gemeente Borger Odoorn.

Naast toepassing van geografische informatie vereist een integrale informatievoorziening een probleemloze uitwisseling van data tussen systemen en mensen en tussen systemen onderling. Dit is cruciaal om de mogelijkheden van de ICT volop te benutten. De bedoeling van basis- en kernregistraties als de BAG, WOZ en WABO vereist een systematische toepassing van (open) standaarden als Stuf, WMS, WFS, GML en gestandaardiseerde informatie- en gegevensmodellen (NORA, GEMMA, RSGB, enz.). Dat integrale informatie en integrale communicatie geen ‘ver-van-ons- bed-show’ is tonen de gemeente Rotterdam en Vicrea aan in het Project GAPW (Gebouwen Adressen Panden Wijken) van het overkoepeld programma Basisregistraties Rotterdam. In dit project wordt een communicatietool ontwikkeld waarmee verschillende gegevens tussen verschillende systemen in verschillende formaten uitwisselbaar zijn. De weg naar echte integratie tussen systemen is hiermee definitief geopend. De resultaten van dit project worden op de beurs Overheid en ICT 2010 getoond.

Het managen van integrale werkprocessen verlangt integrale informatiesystemen. Geografie informatie en open standaarden zijn essentiële bouwstenen van integrale informatiesystemen. Met deze bouwstenen komen steeds meer concrete oplossingen beschikbaar. Oplossingen voor integrale registratie (WOZ, WABO, BRK en BRT), integrale presentatie (op internet en intranet) en integrale communicatie. Het missiewerk van pioniers heeft geresulteerd in nieuwe wetten en moderne normen voor  de toepassing van geografie en open standaarden, maar bovenal in een breed gedeeld besef dat elke locatie een bron van informatie is.

Dirk Winkel
Vicrea Solutions

Dirk Winkel is hoofd strategische marketing en communicatie bij Vicrea Solutions BV