Alles gebeurt steeds opnieuw
Mijn zoontje constateerde onlangs: ‘zie je wel, alles gebeurt steeds opnieuw.’ Ik weet niet eens meer waar dat op sloeg, maar de opmerking was van een grote wijsheid. Daar kan ik dus behoorlijk razend van jaloezie over worden. Dat zo’n jochie van negen jaar al meer inzicht in het leven heeft, dan ik op mijn vijfentwintigste had!
Het deed mij denken aan de leiderschaps-training die ik ooit heb gevolgd bij management-coach Manfred van Doorn. Die zit ook vol met wijsheden over hoe ontwikkelingen verlopen, zowel in jezelf, als in het leven. Van Doorn heeft zijn model voor ontwikkeling, de ‘double healix’ onlangs uitgewerkt in een kloek boekwerk: ‘Het Wiel Opnieuw Uitvinden’.
Van Doorn’s model voor menselijke ontwikkeling is als het ware een uitwerking van de wijsheid van mijn zoontje. Ontwikkeling vindt in zijn model in een aantal fases plaats, een cyclus die zich steeds herhaalt.
Een ander belangrijk onderdeel van zijn model zijn de paradoxen, waar je in iedere fase van je ontwikkeling tegenaan loopt.’De good guy kan de bad guy niet ontberen’, schrijft Van Doorn. Waarmee hij direct ook duidelijk maakt dat je eigen ontwikkeling alleen kan plaatsvinden in de context met andere personen. ‘Een van de manieren waarop onze geesteskracht groeit, is het onderkennen van dilemma’s, ze ten volle ervaren en de tegenstellingen te verzoenen in de handelingen die we voltrekken. Slagen we daar niet in, dan nemen we eenzijdige besluiten. Eenzijdig bewustzijn leidt onvermijdelijk tot afstomping. Juist de spanning tussen de tegendelen geeft ruimte aan herscheppende kracht, aan nieuwe manieren van re-creatie.’
Van Doorn is zeer zorgvuldig in de presentatie van de ‘double healix’. Dat is ook nodig, want het is een ingewikkeld model. Om het te doorgronden, gebruikt hij tijdens studiedagen en colleges veel filmfragmenten. Die maken zijn presentaties leuk en interessant. Ook het boek dat hij nu heeft samengesteld, is een feest van beeld en vormgeving, met helder geschreven teksten. Al gaat er toch niets boven een door Van Doorn verzorgde studiedag, waar hij zelf aan het woord is.
Het interessante van het model van Van Doorn (en van mijn zoontje) is dat als je zo naar de gebeurtenissen in je omgeving kijkt, er een grote relativering optreedt: als er nu iets niet lukt, lukt het misschien later wel. Een goed voorbeeld hiervan binnen de overheid zijn de 20 werkgroepen die nu aan het studeren zijn op een ingrijpende heroverweging van het beleid. Vijf jaar geleden is precies hetzelfde geprobeerd bij het programma Andere Overheid. Alle sectoren van de overheid werden doorgelicht met de vraag: moet de overheid dit wel doen, kan het beter en anders georganiseerd worden? Dat heeft toen weinig resultaat opgeleverd. Toen was de tijd er niet rijp voor, nu misschien wel. Zoals mijn zoontje zegt: ‘alles gebeurt steeds opnieuw.’
De focus in het boek ligt bij de ontwikkeling van leiderschap. Aan de hand van vele voorbeelden laat Van Doorn zien hoe leiders zich ontwikkelen op basis van de fases en paradoxen in zijn model. Alle grote namen worden als voorbeeld genomen: Clinton, Mandela, Al Gore. Uit de keuze van al deze voorbeelden is ook wel een politieke voorkeur af te leiden, een makke die wel meer leiderschapstrainers hebben: ze geven de voorkeur aan de leiders die links zijn, die zich zorgen maken over het milieu, die honger in de wereld bestrijden en opkomen voor de zwakkeren.
De rechtse of rabiate leiders komen minder aan bod. Terwijl er toch ook van hen veel valt te leren. Al was het maar hoe je met weerstand omgaat. Welke ontwikkeling hebben Stalin, Pol Pot, Filip Dewinter en Geert Wilders eigenlijk doorgemaakt? Maar die zijn als leider misschien minder interessant omdat ze geen nobele doelen nastreven….
Op 1 februari 2010 is er in het Koorenhuis in Den Haag een middag voor leidinggevenden bij de overheid waar het 'double healix'-model wordt toegepast op de toekomst van de overheid. Meer info op www.doublehealix.com.
Paul Lensink
Van Doorn’s model voor menselijke ontwikkeling is als het ware een uitwerking van de wijsheid van mijn zoontje. Ontwikkeling vindt in zijn model in een aantal fases plaats, een cyclus die zich steeds herhaalt.
Een ander belangrijk onderdeel van zijn model zijn de paradoxen, waar je in iedere fase van je ontwikkeling tegenaan loopt.’De good guy kan de bad guy niet ontberen’, schrijft Van Doorn. Waarmee hij direct ook duidelijk maakt dat je eigen ontwikkeling alleen kan plaatsvinden in de context met andere personen. ‘Een van de manieren waarop onze geesteskracht groeit, is het onderkennen van dilemma’s, ze ten volle ervaren en de tegenstellingen te verzoenen in de handelingen die we voltrekken. Slagen we daar niet in, dan nemen we eenzijdige besluiten. Eenzijdig bewustzijn leidt onvermijdelijk tot afstomping. Juist de spanning tussen de tegendelen geeft ruimte aan herscheppende kracht, aan nieuwe manieren van re-creatie.’
Van Doorn is zeer zorgvuldig in de presentatie van de ‘double healix’. Dat is ook nodig, want het is een ingewikkeld model. Om het te doorgronden, gebruikt hij tijdens studiedagen en colleges veel filmfragmenten. Die maken zijn presentaties leuk en interessant. Ook het boek dat hij nu heeft samengesteld, is een feest van beeld en vormgeving, met helder geschreven teksten. Al gaat er toch niets boven een door Van Doorn verzorgde studiedag, waar hij zelf aan het woord is.
Het interessante van het model van Van Doorn (en van mijn zoontje) is dat als je zo naar de gebeurtenissen in je omgeving kijkt, er een grote relativering optreedt: als er nu iets niet lukt, lukt het misschien later wel. Een goed voorbeeld hiervan binnen de overheid zijn de 20 werkgroepen die nu aan het studeren zijn op een ingrijpende heroverweging van het beleid. Vijf jaar geleden is precies hetzelfde geprobeerd bij het programma Andere Overheid. Alle sectoren van de overheid werden doorgelicht met de vraag: moet de overheid dit wel doen, kan het beter en anders georganiseerd worden? Dat heeft toen weinig resultaat opgeleverd. Toen was de tijd er niet rijp voor, nu misschien wel. Zoals mijn zoontje zegt: ‘alles gebeurt steeds opnieuw.’
De focus in het boek ligt bij de ontwikkeling van leiderschap. Aan de hand van vele voorbeelden laat Van Doorn zien hoe leiders zich ontwikkelen op basis van de fases en paradoxen in zijn model. Alle grote namen worden als voorbeeld genomen: Clinton, Mandela, Al Gore. Uit de keuze van al deze voorbeelden is ook wel een politieke voorkeur af te leiden, een makke die wel meer leiderschapstrainers hebben: ze geven de voorkeur aan de leiders die links zijn, die zich zorgen maken over het milieu, die honger in de wereld bestrijden en opkomen voor de zwakkeren.
De rechtse of rabiate leiders komen minder aan bod. Terwijl er toch ook van hen veel valt te leren. Al was het maar hoe je met weerstand omgaat. Welke ontwikkeling hebben Stalin, Pol Pot, Filip Dewinter en Geert Wilders eigenlijk doorgemaakt? Maar die zijn als leider misschien minder interessant omdat ze geen nobele doelen nastreven….
Op 1 februari 2010 is er in het Koorenhuis in Den Haag een middag voor leidinggevenden bij de overheid waar het 'double healix'-model wordt toegepast op de toekomst van de overheid. Meer info op www.doublehealix.com.
Paul Lensink
