Volg ons op: , 41400 LinkedIn of

Kijk snel bij: Abonnementen Adverteren BB Magazine

Benut denkkracht 'friskijkers' en 'dwarsdenkers'

Beleidsmakers en politici moeten burgers met innovatieve ideeën koesteren en hun ideeën vertalen naar beleid. De vraagstukken van nu kunnen niet meer op de traditionele manier worden aangepakt.

De beste innovatieve ideeën en oplossingen voor maatschappelijke problemen komen vanuit de samenleving. De overheid moet gebruik maken van die denkkracht van ‘friskijkers’ en ‘dwarsdenkers’. De vraagstukken van nu kunnen niet meer op de traditionele manier worden aangepakt.

Piketpaaltjes

Het gebeurt nog veel te vaak dat plannen door beleidsmakers worden ‘voorgekookt’ in hun werkkamers op gemeente- provinciehuis of op een ministerie. Burgers, maatschappelijke instellingen en -partijen mogen daar weliswaar steeds vaker hun zegje over doen ­− en in toenemende mate in een relatief vroeg planstadium −, maar de piketpaaltjes zijn wél geslagen.

 

Omslag in denken

Deze vorm van burgerparticipatie  is niet meer van deze tijd, vinden Pepik Henneman en Derk Loorbach. ‘De vraagstukken van nu en de toekomst kunnen niet meer op traditionele manier worden aangepakt’, verduidelijkt Loorbach, directeur van het Dutch Research Institute for Transitions (Drift) aan de Erasmus Universiteit. ‘Denk aan vergrijzing, economische crisis en duurzaamheid.’ Maar ook het overeind houden van sociale, maatschappelijke voorzieningen als buurthuizen vragen om een omslag in denken en doen.

 

Bijzondere burgers

Initiatieven, creatieve ideeën en niet alledaagse oplossingen  moeten en kunnen vanuit de samenleving komen. ‘Geef de ruimte aan burge(r)meesters: bijzondere burgers die zich willen inzetten voor de samenleving’, stelt Henneman, directeur en oprichter van Meneer de Leeuw, werkplaats voor innovatie en maatschappelijke verandering. Beleidsmakers en politici moeten die ideeënmakers – ook wel friskijkers of dwarsdenkers genoemd - koesteren en hun ideeën vertalen naar beleid, vinden Loorbach en Henneman. De tijd dat burgers alleen maar mogen meepraten en -denken over plannen van de overheid is voorbij. De overheid moet aansluiting zoeken bij de vele ‘burgermeesters’ die Nederland rijk is.

 

Transitiearena's

Beide mannen doen de uitspraken op basis van hun ervaringen in zogeheten transitiearena’s. Daar worden burgermeesters rondom een thema of vraagstuk bij elkaar gebracht. Via een beproefd recept van brainstormrondes, ideeënvorming en creatieprocessen worden in kleine kring oplossingen bedacht, die na een korte rijpingsperiode door de koplopers aan een breder publiek kenbaar worden gemaakt. Met als uiteindelijk doel dat betrokkenen, andere partijen en beleidsmakers de plannen oppakken en verwezenlijken. De ervaringen hebben ze neergelegd in het ‘Burgermeesterboek. Lokaal en duurzaam innoveren voor iedereen.’

 

Openstellen voor burgers

Ook de Wetenschappelijke Raad voor het Regeringsbeleid (WRR) stelt dat beleidsmakers zich meer moeten openstellen voor burgers die zich inzetten voor de samenleving. Dit schrijft de WRR in zijn eerder dit jaar verschenen rapport. ‘Vertrouwen in burgers’. 'Laat ze meer denken vanuit het perspectief van burgers en minder vanuit de bestuurlijke logica', aldus de WRR.


Burgerexperts

‘Het past niet altijd binnen het wereldbeeld van de beleidsmakers dat burgers ook experts kunnen zijn. En beleidsmakers stellen in contact met burgers vaak hun eigen processen centraal en houden vast aan formele procedures, beleidsplannen en organisatievormen. Daardoor is er geen tijd en geen flexibiliteit om de samenwerking met andere partijen tegen te gaan’, constateert de WRR. De raad ziet tegelijkertijd dat de informele structuren en systemen vanuit burgers aan de andere kant lastig zijn voor beleidsmakers ‘die zich publiekelijk moeten verantwoorden voor hun handelen’.

 

Lees het hele artikel in Binnenlands Bestuur 21

Verstuur dit artikel naar Google+

Gerelateerde artikelen

Reageer op dit artikel
















Even geduld a.u.b.

Reactie op dit bericht

Door Theo van Bruggen (Programmamanager ) op
Twee dingen wijs ik graag op:
- publicatie Tien kansen voor de Energieke Ambtenaar, komt deze week uit en is te bestellen via lerenvoorduurzameontwikkeling.nl
- de Nacht van de Nieuwe Macht op 12-12-12 brengt mensen samen die vanuit de samenleving werken aan een duurzame samenleving. Zie dezelfde website.
Door Sjoerd Visser op
Zolang de samengestelde "meerderheid" het altijd beter weet...verandert er geen reet. (Sorry...het klinkt niet politiek correct maar het is wel een feit als je kijkt naar het voortgaande sloopbeleid.) Voor de rest heeft Bas (Logicus) het prima verwoord in zijn reactie ! De vooruitgang en positieve verandering wordt tegengehouden door vele bestuurlijken die er het hardst over (blijven) praten maar dat veranderen niet in daden doen.
Door Bas (Logicus) op
De traditionele manier was en is niet debet aan het debacle. Het heeft uitstekend gefunctioneerd tot aan het begin van de jaren ’70 toen het aan de kant werd geschoven door corrupte politici in hun jacht naar persoonlijke glorie, rijkdom en macht.

De term 'friskijkers' en 'dwarsdenkers' is om te beginnen al suggestief. Aan de zogenaamde friskijker
is een positief imago geplakt terwijl de dwarsdenker een negatief imago opgeplakt heeft gekregen.
De frisdenker leeft in een Utopie en gaat er van uit dat anderen daar ook in leven. De frisdenker krijgt echter wel veel ondersteuning vanuit het WO opgeleid, hoger management. De amices beschermen tenslotte elkaars belangen. Rigoureus bestrijd deze macht het rationele denken. Rationele denkers vind men vaak in de uitvoerende functies. Het probleem voor de friskijkers echter is dat de rationelen vaak het gemeenschappelijk belang voorop stellen. De rationelen hebben uiteindelijk ook bijna altijd gelijk. Het probleem is dat het rationeel advies opvolgen het gezag van de friskijkers ondermijnd. De visie of mening van de rationele dwarsdenker wordt daarom vaak genegeerd en de frisdenkers vangen gestaag aan met hun fout programma. Uiteraard kan dat alleen maar floppen. Na de flop komen de WO opgeleide frisdenkers met conclusies en verbetervoorstellen (vaak geroofd van de lager opgeleide rationelen, lager opgeleid wordt door frisdenkers geassocieerd met dom) en laten lijken alsof het uit hun eigen koker komt.

En zolang politici observeren, communiceren en blijven leven vanuit hun ivoren toren zal er maatschappelijk gezien weinig ten goede van de burger veranderen.
Door F. Van der Velde op
Eens met de teneur van het artikel en het daarin genoemde rapport v/d WRR. Samen met de WRR willen de 'bruggenbouwers' van de Utrechtse Heuvelrug ook tot een betere (samen)werking komen. Vele gemeentes hebben inmiddels daartoe stappen gezet omdat de gebruikelijke 'participatie' niet meer voldoet (zie artikel 'co-creatie': www.dhv.nl/Nieuws/Publicaties/2010/2010-10-31-Co …

@VanEijck: Wel ironisch gezien de slogan v/h CDA "Samen kunnen we meer". Niet voldoende de 'burger' CDA'ers ingeschakeld?

Door Bart van Eijck (Managing Partner VECIM) op
Community denken is een afgeleide van onze snel ontwikkelende netwerk samenleving. Het eeuwen oude wet geven vanuit de bestaande structuren houdt het tempo niet meer bij. Door burgers meer en eerder te betrekken gaat de lokale overheid de "time to market" verkorten. Iets wat succesvolle onderneming onderscheid van de traditionele productgerichte ondernemingen.

Sterker, wil je als politiek voldoende stemmers hebben, dan zal je dit soort werkwijzen moeten gaan toepassen. Voor mij is de terugval van het CDA hier een goed bewijs van.

Vacatures

Van onze partners