of 59045 LinkedIn

Advies denktank: kleinere, maar betere gemeenteraden

De raad moet robuuster worden. Om dit te bereiken zijn op vier fronten veranderingen nodig. Een daarvan is te komen tot kleinere, maar betere gemeenteraden. Dat adviseert de Denktank onder voorzitterschap van de Amsterdamse wethouder Kasja Ollongren (D66). Het rapport is woensdag aangeboden op het VNG-congres.

Gemeenteraden moeten robuuster worden. Om dit te bereiken zijn op vier fronten veranderingen nodig. Een daarvan is te komen tot kleinere, maar betere gemeenteraden. Dat adviseert de Denktank onder voorzitterschap van de Amsterdamse wethouder Kasja Ollongren (D66). 

Maatwerkdemocratie

Het advies is woensdag gepresenteerd op het jaarcongres van gemeentekoepel VNG. De onafhankelijke Denktank heeft in opdracht van de VNG onderzoek gedaan naar kansen en bedreigingen van de lokale democratische besluitvorming. ‘We hebben daarnaast gekeken welke veranderingen noodzakelijk zijn’, aldus Ollongren tijdens de presentatie van het rapport Maatwerkdemocratie. Naar een krachtiger, trefzekere gemeenteraad 2020 als kruispunt in de lokale democratie. ‘Hoe hou ik als raadslid grip op wat er gebeurt rondom de gedecentraliseerde taken in het sociaal domein, in gemeenschappelijke regelingen of in situaties waar burgers zelf met initiatieven komen. Gemeenten worden groter, burgers actiever en de achterban dynamischer’, zo schetste Ollongren het hedendaagse speelveld van raadsleden. 'Voor raadsleden wordt het daarmee lastiger om voldoende zeggenschap te houden en het vertrouwen bij en draagvlak onder inwoners te borgen.'


Vier aanbevelingen

Een sterke(re) raad moet aan al deze ontwikkelingen het hoofd kunnen bieden, meent de Denktank, die daartoe vier aanbevelingen doet. Maak de raad compacter; ondersteun de raad goed; laat ruimte aan burgerinitiatieven en zorg voor maatwerk in regionale samenwerking.


Accent op buitenkant ambt

‘Minder kan meer zijn’, zo stelt de Denktank bij haar aanbeveling voor een compactere gemeenteraad. Nu gaat veel energie in de raad verloren door ‘met elkaar bezig te zijn’ (vergaderen en stukken lezen). ‘Een kleinere, beter ondersteunde gemeenteraad biedt meer kansen voor gemeenteraadsleden accenten te leggen op de buitenkant van het ambt: vertegenwoordigen en verbinden’, meent de Denktank. Met minder raadsleden wordt het politieke kapitaal vergroot; een zetel in een kleinere raad vertegenwoordigt meer burgers. Via gerichte rekrutering, betere opleiding en ondersteuning kunnen raadsleden met een grote deskundigheid op een bepaald terrein beter het controlerende en kaderstellende werk doen.. In kleinere gemeenten moet de vergoeding van raadsleden omhoog.


Vakmanschap

Er moet worden geïnvesteerd in het vakmanschap van raadsleden, zo luidt het tweede advies. Om raadsleden beter te ondersteunen moet de raadsgriffie worden versterkt met middelen en menskracht. Daarnaast kan worden gedacht aan financiële ondersteuning van partijen en fracties en het bevorderen van opleiding, kennisdeling en kennisuitwisseling van raadsleden. Omdat lokale partijen bescheiden financiële mogelijkheden hebben, zou het in de ogen van de Denktank goed zijn om toch eens met een Wet financiering politieke partijen voor lokale politieke partijen te komen.


Doe-democratie

Raadsleden moeten de kracht van de samenleving benutten, maar ‘maak duidelijk dat deze vormen van doe-democratie naast  het werk van de gemeenteraad staan (en niet daarvoor in de plaats komen)’, luidt de derde aanbeveling. ‘Bouw bij burgerparticipatie en burgerinitiatieven waarborgen in voor diversiteit om niet gevangen te raken in de val van de participatieparadox.’ Waak er voor en voorkom dat steeds dezelfde groepen of individuen zich melden, wil de Denktank daarmee zeggen.


Herzie Wgr

‘Laat ruimte voor effectievere regionale samenwerking, bijvoorbeeld door maatwerk te bieden dat is toegesneden op de behoeften van de betrokken gemeenten’, stelt de Denktank in haar vierde aanbeveling. De Wet gemeenschappelijke regelingen (Wgr) moet daartoe worden herzien. Er moet onder meer de mogelijkheid worden geschapen voor een verplichte, systematische evaluatie van gemeenschappelijke regelingen. Ook de regels voor uittreding uit een gemeenschappelijke regeling moeten worden vereenvoudigd.

 

Verstuur dit artikel naar Google+

Gerelateerde artikelen

Reageer op dit artikel
















Even geduld a.u.b.

Reactie op dit bericht

Door Wiert Wiertsema (Raadslid gemeente Hengelo) op
Politiek is een vak. Gemeenteraden zijn bevolkt met mensen die het vak onvoldoende beheersen. Dat hoort bij de democratie en zal niet veranderen. Een denktank die dit realisme als uitgangspunt neemt formuleert zijn aanbevelingen anders. Na de dualisering is veel meer ondersteuning (inhoudelijk en bestuurlijk) nodig als tegenwicht voor college en ambtenaren. De bekwamen in de raad doen hier hun voordeel mee. De anderen volgen hen vanzelf.
Door Alexander (oud-raadslid) op
Mensen die stellen dat je slechts de lokale politiek in mag als je bekwaam bent, hebben geen benul van het brede en ingewikkelde van beleidsvelden en taken waar een gemeente mee te maken heeft. Ik durf de stelling aan dat er nauwelijks een raadslid is dat een diepgaande kennis heeft van alles wat zich afspeelt in de gemeente.
Door p op
Juist het 'amateurisme' van de gemeente raad schept te juiste afstand om aan het college uit te dagen om eens uit leggen wat ze aan het doen zijn.

Overigens vroeger werd de verbinding met de samenleving veel meer gelegd door de partij. Daar zit tegenwoordig een groot gat. Tegenwoordig is het meer stakeholder/belangengroep zoekt gemeenteraadslid

Door Cornelis Tromp (gemeente ambtenaar) op
In deze tijd kan het democratisch gehalte verhoogd worden door een goede verbinding met de achterban langs elektronische weg. Elk raadslid zou de elektronische achterban moeten benutten.
Door Arjan op
Bijzonder dat een denktank over het functioneren van gemeenteraden wordt voorgezeten door een wethouder.

Alsof er geen capabel gemeenteraadslid daartoe in Nederland te vinden is.

Natuurlijk is de eerst reflex van een collegelid: minder raadsleden, dan heb ik er ook minder last van.

Raadsleden moeten van alles meer, maar wel met minder. Raadselachtig advies.
Door doeterniettoe (-) op
Dit geldt ook voor andere organisaties, zoals de Tweede Kamer...

Overigens: minder raadsleden die wel beter opgeleid en ondersteund worden. En burgers mogen meer initiatieven doen (en uitvoeren).
Kortom: rendementsdenken van de politiek.

Het zou wel beter zijn als er een soort examen komt voordat je de politiek in mag, voorkomt een hoop ellende waardoor dit soort onderzoeken nodig zijn.
Door Criticus op
De reacties van onderstaande raadsleden spreken boekdelen: geen zelfreflectie.
In feite stellen zei dat onbekwame raadsleden met genoeg ondersteuning vanzelf bekwaam worden. Dat droombeeld kennen we...
Raadslid zijn is een grote verantwoordelijkheid, en men mag verwachten, nee eisen, dat mensen daartoe bekwaam genoeg zijn.
Helaas verdoezelen veel raadsleden hun onbekwaamheid door het te hebben over rolverdeling, vorm van vergaderen etc.
Door Alexander (oud-raadslid) op
Ik onderschrijf zeker de betere ondersteuning van de raad die wordt voorgesteld. Verkleining van de raad ter vergroting van de raad, daar geloof ik niet in. Los van de mogelijke extra werkbelasting die daarvan het gevolg zal zijn, zal de afstand met de burger, door minder identificatie afnemen. Straks mogen politieke partijen alleen een kandidatenlijst opmaken als er een hoog academisch gehalte uit blijkt ? Het advies (en dit persbericht is vooralsnog mijn enige bron), ademt een sfeer uit van super raadsleden die hun eigen taal spreken, vanuit hun zetel nu en dan afdalen naar het volk, maar vervolgens hun eigen weg gaan. Als je de afstand tussen kiezer en vertegenwoordiger wilt verkleinen, lijkt mij dit niet de goede weg. Technocraten zullen die afstand zeker niet overbruggen, alleen groter maken. Ik ondersteun volledig de mening van dhr. Wiertsema, die spreekt duidelijk uit de praktijk en snapt het.
Door Wiert Wiertsema (Raadslid gemeente Hengelo) op
Politiek is een vak. Gemeenteraden zijn bevolkt met mensen die het vak onvoldoende beheersen. Dat hoort bij de democratie en zal niet veranderen. Een denktank die dit realisme als uitgangspunt neemt formuleert zijn aanbevelingen anders. Na de dualisering is veel meer ondersteuning (inhoudelijk en bestuurlijk) nodig als tegenwicht voor college en ambtenaren. De bekwamen in de raad doen hier hun voordeel mee. De anderen volgen hen vanzelf.
Door Wim Vreeswijk (Financieel adviseur) op
Ik heb nooit en te nimmer geloofd in steeds groter, grotere, grootste gemeenten via gemeentelijke herindelingen waardoor al het schuim van de wereld kon onderduiken in anonimiteit en de vele lichtgewichten in de gemeenteraad hiervoor beloond werden met inwonertalgerelateerde fractiesubsidies en hun goddeloze gangetje konden gaan ten koste van de eigen burgers.