of 59054 LinkedIn

'Dankzij ambtenaren een welvarend Nederland'

Dirk Jansen, ambtenaar. Hij was de laatste overheidsbeul.
Dirk Jansen, ambtenaar. Hij was de laatste overheidsbeul.

Wat hebben Godert van Capellen, Eduard Douwes Dekker en Erik Gerritsen met elkaar gemeen? Het zijn, of in de eerste twee gevallen wàren, ambtenaren in dienst van het Koninkrijk der Nederlanden. Nog een overeenkomst: ze zijn opgenomen in het boek Ambtenaren!, een geschiedschrijving over de Nederlandse ambtenaar. Honderd publieke functionarissen, bekende en onbekende, worden hierin geportretteerd. Dat begint bij de oprichting van ons koninkrijk in 1815, dus ambtenaar Dirk Jansen komt er ook in voor. Hij had de twijfelachtige eer de laatste staatsbeul te zijn.

Eer

‘Je krijgt door dit boek vooral een goed beeld van de verschillende werelden en tijden waarin ambtenaren zich door de jaren heen hebben bewogen,’ vertelt Jeroen Pepers, die samen met Davied van Berlo het document samenstelde. ‘Die Jansen bijvoorbeeld, wilde erg graag beul worden. Hij deed dat naast zijn vak als laarzenmaker. Het was ook echt een eer als je er voor gevraagd werd, niet iedereen kon dat zomaar doen.’

Borrelen na drieën
Een groot verschil met de ambtenaren van toen en nu is toch wel de status en het arbeidsethos. ‘In de 19e eeuw was een gemiddelde topambtenaar na drieën voornamelijk aan het borrelen in Sociëteit de Witte,’ vertelt Pepers. ‘Maar dat gold natuurlijk niet voor iedereen. De meeste lagere ambtenaren waren vooral veel aan het schrijven de hele dag, dat was namelijk nog voordat er typemachines waren.’
 
Geuzennaam 

De titel van het boek verwijst naar een door sommigen gebruikt scheldwoord. Maar wie de verhalen over de ambtenaren leest, komt tot de conclusie dat het eigenlijk een geuzennaam is. De hoofdpersonen in het boek vervulden allemaal een cruciale rol bij de ontwikkeling van ons land. Ze stonden bijvoorbeeld aan de wieg van Europa (Godert van der Capellen-1778-1848), waren kritisch over Nederland in Indië (Eduard Douwes Dekker-1820-1887) of gaan de decentralisaties in goede banen leiden (Erik Gerritsen – 1962).

Beter beeld
Minister Plasterk, die het eerste exemplaar van het boek ontving, hoopt dat de burger en de ambtenaar zelf een beter beeld krijgt van de beroepsgroep.  ‘We associëren de historische momenten in onze geschiedenis meestal met politici, maar het is vaak de ambtenaar achter de minister die een oplossing verzonnen heeft en tot stand gebracht,’ aldus de minister.


Welvaart en geluk

Ambtenaren stonden aan de basis van de aanleg van spoorwegen en kanalen, de afschaffing van slavernij en doodstraf. Onder leiding van overheidsfunctionarissen komt de verzorgingsstaat tot stand en worden grote stappen gezet in onderwijs, gezondheidszorg en economie. Historicus Maarten van Rossem, aanwezig bij de uitreiking van het eerste exemplaar, is positief over het boek: 'Ambtenaren hebben een belangrijke rol gespeeld in de Nederlandse geschiedenis.Telkens weer blijkt uit onderzoek dat de landen met een grote overheid het hoogste scoren in welvaart en geluk. Een goed werkende overheid is een zegen op aarde,' aldus Van Rossum.

Meer info: ambtenarengeschiedenis.pleio.nl/boek 

Verstuur dit artikel naar Google+

GERELATEERDE ARTIKELEN

Reageer op dit artikel
















Even geduld a.u.b.

Reactie op dit bericht

Door Flipper op
Ben blij dat zelfs de heer H. Wiersma inziet dat toch niet alles 'koek en ei' is in Europa.
De gewone arbeider in de maakindustrie, is niets opgeschoten met Europa, de EU enz. vanaf einde vorige eeuw. Als het voor bedrijven het Walhalla geweest zou zijn, zou het er daarvoor (en voor hun werknemers) ook toch wel ff net wat anders hebben uitgezien.
En verder: waarom moeten Europarlementariërs met giga geldsbedragen per maand naar huis ??? En ach, ik kan nog zo ontzetten veel meer opnoemen...
Flipper
Door Tim020 (Mens) op
Leuk dat dit boek geschreven/gepubliceerd is. Uiteraard zijn er grote staatspersonen geweest in het verleden die veel voor ons land en/of Europa hebben gedaan. Overigens ben ik het niet eens met dhr. van Rossem dat landen met een grote overheid het hoogste scoren in welvaart en geluk. Kijk naar Griekenland, Rusland, China. Helaas is het ook echt zo dat incompetentie langer kan voortduren binnen de ambtenarij dan binnen de commerciele wereld. De overheid/ambtenarij kan niet failliet en geeft over het algemeen het geld uit. Deze wereld maakt de kans op "lui gedrag" groter. Er is een andere prikkel. Die soms pervers is. Kijk nu naar grote faalprojecten, o.a. ICT en de Fyra en zo kan je nog wel doorgaan. Kost miljarden. Dit boek is vast geschreven door een ambtenaar.
Door doeterniettoe (-) op
@Lady:
Eens met u.
@Plafond:
Helaas, de monetaire unie zou wel een juweel hebben kunnen zijn, maar de politiek heeft er dit van gemaakt.

Jammer trouwens dat de meeste opmerkingen niet meer over het onderwerp gaan. Zeker in deze tijden is het goed dat duidelijk wordt gemaakt dat ambtenaren meer zijn dan een last, dat ze de basis van deze samenleving zijn.
Door Plafond op
Van Rossem vergeet de Europese monetaire unie, ook zo'n juweeltje van vooruitgang, een zegen op aarde..
Door H. Wiersma (gepens.) op
Lady je hebt gelijk. Diit soort domme argumentatie van Boris en Flipper (verwijzing naar enkele mediaberichten zonder zelf met argumentatie te komen) kan je beter negeren.
In beginsel is Europa goed en brengt o.a. veel financieel/economische voordelenvoordelen voor Nederland.
Dat betekent niet dat je niet kritisch moet zijn t.a.v. bepaalde zaken in de EU, die achterwege blijven (bijv. zeer matige afspraken voor gemotoriiseerd vervoer) of niet goed zijn geregeld (collectieve financiering van collectieve taken),.
Door Lady op
@Boris: Ik geef het op. Dit is zinloos.
Door Boris op
@Lady: Voor de argumenten misschien toch het advies van Flipper volgen: zet de teevee of radio een keer aan, koop een krant...een weekblad, kom uit het hok! ;-)
Door Lady op
@Boris: Argumenten, Boris, argumenten wil ik horen! En Lady is geen europees ambtenaar en zeker geen naprater.
Door Boris op
@Lady: Niet met je naamkaartje gooien.
In ieder geval lijken de argumenten tegen het huidige Europa minder mager dan (het gebrek aan) argumenten om Europa in de huidige vorm in de lucht te houden en zelfs verder uit te bouwen (nog los van de uitkomsten van het referendum dat pardoes opzij werd geschoven...misschien omdat de "argumentatie" voor de meepraters niet duidelijk was?).